FELSEFE İLE TANIŞMA
Aşağıdakilerden hangisi felsefe ile bilimlerin ortak yönleri
arasında gösterilemez?
1.
2.
3.
A)
B)
C)
D)
E)
insanı, toplumu ve eweni anlamaya ve açıklamaya çalı-
şırlar.
Rasyonel yani akılcı faaliyetlerdir, aklı temel alırlar.
Hazır bilgiyle yetinmezler, sürekli araştırma halindedirler.
Kesinleşmiş bilgilerdir.
Evrenseldirler, tüm insanlığa aittirler.
4.
5.
Test - 2
Varlık nedir? Bilgi nedir? Doğru nedir? Doğru bilgi mümkün
müdür? Olüm bir son mudur? Olümden sonra yaşam var
mıdır? Nereden geldik, nereye gideceğiz? gibi sorular insanlık
tarihi boyunca hiç önemini yitirmeden sorulmuş ve hemen
hemen herkesi ilgilendirmiş olan sorulardır. Ancak hiçbir za-
man onlara bilimsel bilgi türünden kesin cevaplar verilemez.
Çünkü bunlar metafizik ve dinî bilgi türünde cevapları olan
felsefi ya da metafizik soru tipleridir. Fakat insanlığın sormak-
tan, merak etmekten ve cevap aramaktan kaçınamadığı soru
tipleridir. işte bu soruları felsefe alanı ve felsefenin işlevselliği
ile değerlendirebiliriz. Evreni, insanı, yaşamı "niçiniyle birlikte"
bütünlükçü bir bakış açısıyla sorgulamak tamamıyla felsefenin
işidir.
Bu parçadan felsefe ile ilgili aşağıdakilerden hangisine
ulaşılamaz?
Bilimde her gelen düşünür kendisinden önceki bilgileri kul-
lanarak bilimi bir kademe daha ileriye götürür. Bu zincire bir
halka eklemek gibidir. Dolayışı ile günümüzde Sokrates'in
yaşamış olduğu yıllara göre daha gelişmiş bir bilimsel bilginin
olduğunu söyleyebiliriz. Oysa felsefede bu tarz bir durum söz
konusu değildir. Felsefe etkinliği bir takım sorulara verilen
cevaplar yığınıdır.
Bu parçada felsefenin hangi niteliği söz konusu edil-
mektedir?
A)
B)
C)
D)
E)
Felsefe sorularıyla var Olur.
Sorular genellikle yaşamın içinden sorulardır.
Felsefe sorularında eleştiri Öne çıkar.
Sorular somut yanıt alınıncaya kadar devam eder.
Sorular salt bilme amacına dönük olarak sorulur.
A)
B)
C)
D)
E)
Birikime dayanması
Sorgulayıcı olması
Genel olanı araması
Düşünceye dayanması
Yöntem kullanması
Felsefe bir yerde sorularla doğar, büyür ve gelişir. Onu
yönlendiren ve dinamik bir bilgi olmasını sağlayan hep bu
sorulardır. Fakat felsefi sorulann bekledikleri cevaplar mad-
de ile sınırlı günlük hayatımızı aşarlar. Çünkü duyularımızın
bildirdiği dış dünya hakkındaki izlenimleri pozitivist bir anla-
yışla değerIendiren, ayrı ayrı bilimlerin inceledikleri olaylar
ve bunların bağlı bulundukları sebep-sonuç kanunları böyle
sorulan cevaplandırmaya yetkin değildir.
Buna göre felsefi soruları diğer sorulardan ayıran nitelik
aşağıdakilerden hangisidir?
A) Pratik kaygıların ötesinde hakikate yönelik olmaları
B) İnsanların mutlu yaşam sürmelerine kaynaklık etmeleri
C) İnancın temellendirilmesine yardımcı olmaları
D) insanlara ideal olanın sınırlarını çizdikleri
E) Olması gerekenle değil olanla ilgili Oldukları
Felsefenin yapmaya çalıştığı şey, bizzat gerçeklerin kendi-
leriyle ilgilenmekten ibaret olmayıp, aynı zamanda bu ger-
çeklerin insan varlığına ifade ettikleri anlamı ortaya koymaya
çalışmaktır. Bunu yaparken filozof, bir dizi seçme ve reddetme
ilkesi geliştirir ve insanlara ifade ettikleri anlama bağlı olarak
gerçekleri, önemleri bakımından bir sıralamaya tabi tutar.
Bazılarını, önemli olarak kabul edip, inceleme alanına dâhil
ederken, diğer bazılarını da önemsiz ya da gerçek dışı olarak
kabul ederek dışlar. Anlam ve öneme ilişkin bu değerIendir-
me ve tartma çalışmalarında, filozofların kendi bakş açıları,
dünya görüşleri ve kendilerine özgü değer ve düşünceleri
önemli ölçüde belirleyici olmakta, kendi benimsemiş oldukları
değerler ve düşüncelere uyumlu olanlar değerIendirmeye
tabi tutulurken, bu değer ve düşüncelerle uyuşmayanlar,
değerIendirme dış kalmaktadırlar.
Buna göre filozoflar yaptıkları işleri anlam ve önem sı-
rasına koyarken aşağıdakilerden hangisini ölçüt alırlar?
A)
B)
C)
D)
E)
Toplumsal nitelikleri
Doğaüstü güçleri
Öznel düşüncelerini
İşlevsel değerleri
Temellendirilebilir bilgiyi
11
