ELEMENTLERİ TANIYALIM
"s” BLOKU ELEMENTLERİ VE ÖZELLİKLERİ
1A ve 2A grubu elementleri
1 2A
12Mg
• 2He, s bloktadır.
• Tüm blok elementleri küresel simetriktir.
• Periyotta çapları büyük, yoğunlukları düşük elementler olduğundan "hafif metaller"
denir.
• Hidrojen ametal, helyum soy gaz, diğer elementler metaldir.
• Yukarıdan aşağıya doğru metalik özellik artar.
• Hidrojen +1 ve —1 yükseltgenme basamağında bulunabilir. Helyum bağ yapmaz.
• 1A grubu metalleri bileşiklerinde +1, 2A grubu elementleri bileşiklerinde +2
değerlik alır.
• 1A metalleri; ametallerle, suyla ve havayla tepkime verdiğinden doğada serbest
hâlde bulunmaz.
Na(k) + 1-+20 NaOH + -H2(g)
• Yüksek aktifliklerden dolayı Li, Na ve K parafinde ya da gaz yağında; Rb ve Cs
vakumlu ortamda saklanır.
• Hidrojen hem iyonik hem de kovalent bağ yaparken 1A ve 2A grubu metalleri
yalnız iyonik bağ yapar. Helyum bağ yapmaz.
• Hidrojenin aktifliği (elektron verme isteği); CLI, Ag ve Hg'dan fazladır.
• 1A grubu metallerine "alkali metaller", 2A grubu metallerine "toprak alkali metaller"
denir.
• 2A grubu elementlerinden berilyum kovalent karakterli bileşikler yapar (BeH2,
BeC12). Magnezyumun da kovalent karakterli bileşiği (MgH2) vardır. Ca, Sr ve Ba
elementleri iyonik bileşikler oluşturur.
"P” BLOKU ELEMENTLERİ VE ÖZELLİKLERİ
3A, 4A, 5A, 6A, 7A ve 8A
grubu elementleri
P
PPP PP
KİMYA - AYT
• Periyodik cetvelin sondaki 6 dikey sütunudur.
• p blok elementlerinin değerlik elektronları s ve p orbitallerinde bulunur.
• Bu blokta metal, ametal, yarı metal ve soy gazlar bulunur.
Og: 8A grubunda bulunur. Ancak yapısı aydınlatılmamıştır.
• Yarı metal: B- Si -Ge-As-Sb-Te-Po-At
Ametaı : -F- cı- -ı
Soy gaz : Ne — Ar — Kr — Xe — Rn
Metaı : Al -Ga- in -Ti - -Sn -Pb -Mc-Lv-Ts
• Soy gazlar hariç periyotta sağa doğru metalik karakter azalır.
• Blokta son periyot elementleri yapay ve radyoaktiftir.
• 7A grubu en aktif ametallerdir. Radyoaktif astatin hariç doğada tuz olarak
bulunurlar.
• Halojenler; metallerle iyonik, ametallerle kovalent bağlı bileşikler yapar.
• Hidrojenli bileşikleri olan asitler ve oksijenli bileşikleri olan oksitleri sıkça görülür.
• 3A grubundaki bor, iyonik bileşik oluşturmaz (BH gibi kovalent bileşikler yapar).
• Amfoter AI elementinin AİH bileşiği kovalent karakterlidir.
• Azot, oksijen ve halojenler diatomik molekül (N O F CI , Bi , 12) oluştururken
P ve S elementleri P ve Sa şeklinde poliatomik moleküller oluşturur.
• 3A: Toprak metaller, 6A: Kalkojenler, 7A: Halojenler şeklinde adlandırılırken 4A ve
5A grupları grubun ilk elementinin adıyla adlandırılır (Karbon grubu - Azot grubu).
MEBİ KONU ÖZETLERİ
23
