3. Elektron Taşıma Sistemi (ETS)
Bir glikozun oksijenli solunumda yıkımı sırasında en fazla AT P, ETS ev-
resinde üretilir.
Elektron taşıma sisteminde yer alan ve elektron taşımakla görevli mole-
küller; ökaryot hücrelerde kristada, prokaryot hücrelerde ise hücre zarı
kıvrımlarında yer alır.
ETS elemanları e¯ yakalama kabiliyetine göre sıralanmıştır, elektron ilgi-
si en fazla olan en sondadır.
ETS molekülleri, oksijenli solunumun glikoliz ve krebs evrelerinde oluşan
NADH ve FADH ile gelen yüksek enerjili elektronları yakalar.
ATP sentaz
Enerji
III.
ETS
BİRLİKTE ÇÖZELİM
ATP en fazla bu evrede üretilir.
ETS elemanları belirli bir sıraya göre yerleş-
miştir.
C02 çıkışı gözlenir.
reaksiyonları İle İlgili olarak yukarıdaki
açıklamalardan hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
E) ı, ve III
NAT
FADH2
Enerji
Enerji
2
1202
ETS elemanları oksitleme ve redükleme tepkimeleri gerçekleştirir.
Elektronlar bir dizi indirgenme ve yükseltgenme tepkimesi ile oksijene
kadar sistem boyunca taşınır.
Oksijen, enerji seviyesi düşmüş elektronları ETS'nin son molekülünden
alarak elektron akışının ve ATP sentezinin devam etmesine katkıda bu-
lunur.
Elektron kazanmış oksijen, elektron kaybetmiş bir çift proton ile birleşe-
rek suyu meydana getirir.
Bir glikoz oksijenli solunumda yıkıma uğrarsa substrat düzeyinde fosfo-
rilasyonla 4 ATP, oksidatif fosforilasyon ile NADH' tan gelen elektronları
ET S' de hangi molekülün aldığına bağlı olarak da 26 ya da 28 ATP sen-
tezlenir. Böylece glikoz başına 30-32 civarında ATP üretilir. ATP sayı-
sındaki bu farklılığın sebebi glikolizde oluşturulan NADH moleküllerinin
farklı dokularda, ETS'ye farklı mekanizmalardan katılmasıdır.
Örneğin kalp hücrelerinde 32, beyin hücrelerinde 30 ATP üretilir. Ancak
1 molekül glikoz oksijenli solunumda yıkıma uğrarsa 6 molekül CO olu-
şur. Oluşan 12 molekül H O'dan 6 molekülü krebste harcanır, 6 molekül
H O ortama verilir.
Oksijenli solunumun genel denklemi:
CH O +60246H20»6CO +12HO+ATP
6 12 6
Tepkime su sayıları açısından denkleştirilecek olursa:
c H O +602
6 12 6
c
6 C02 + 61-120 + ATP şeklindedir.
ETS elemanları kristada belirli bir sıraya göre yer-
[eşmişlerdir. En fazla ATP, ETS reaksiyonlarında
üretilir. C02 çıkışı ETS evrsinde görülmez.
Doğru cevap (D) seçeneğidir.
BÖLGE
FAD, oksijenli solunumda görevli olup
elektron taşıyan bir koenzimdir. Elekt-
ron ile protonu yakalayarak indirgenir ve
FADH oluşur.
SIRA SENDE - 4
Oksijenli solunum sonucu aşağıdakilerden
hangisinin miktarı artmaz?
12
6
6C0 +6H 0+ATP+lşl
132
C) H20
D) ısı
B) Enzim
E) C02
