Örnek Soruyu Değiştir

DUYU ORGANLARI - II BURUN Koku soğancığı Koku reseptörleri Burun, koku alma organı olmasının yanı sıra solunumda da görev yapar. Solunum sırasında burun, havayı temizler, ısıtır ve nemlendirir. Burun boşluğunun üst kısmında, koku alma alanında (sarı bölge) kokuya duyarlı epitel hücreler ve kemoreseptör sinir hücreleri bulunur. Bu kemo- reseptörler, çeşitli kokulara duyarlıdır ve binlerce farklı kokuyu ayırt etme yeteneğine sahiptir. Buruna gelen koku molekülleri, mukus içinde çözünerek kemoreseptör- lerle etkileşir. Kemoreseptörlerin dendritlerinin silsi uzantıları, mukustaki koku mole- küllerini algılayarak impuls oluşturur. Reseptör hücrelerin aksonları, burun kemik yapısındaki deliklerden ge- çerek koku soğancığına ulaşır ve buradaki nöronlarla sinaps yapar. Koku soğancığındaki nöronlar, talamusa uğramadan doğrudan beyin korteksindeki değerlendirme merkezine impulsları iletir. Burunda bulunan kemoreseptörlerin aynı kokuya karşı yorulma özelliği vardır. DİL papilla tat tomurcukları Dilin üst tabakası, çok katlı yassı epitelden oluşur ve tat alma organı olmasının yanında konuşma ve yutkunma gibi işlevlerde de görev yapar. Dilin yüzeyindeki çıkıntılara papilla adı verilir ve her papillada 3.000- 10.000 tat tomurcuğu bulunur; bu tomurcuklarda özelleşmiş tat reseptör hücreleri (kemoreseptör) yer alır. Tat reseptörleri; tatlı, acı, tuzlu, ekşi ve umami (lezzetli) olmak üzere beş ana tat türünü algılar. Besinlerin tadının alınmasında besinin kokusu, sıcaklığı, görüntüsü de etkilidir. Tat molekülleri dildeki mukusta çözündüğünde; bu çözünme tat resep- törlerini uyararak impuls oluşumunu başlatır. Oluşan impulslar, duyu sinirleri aracılığıyla beyindeki tat alma merkezine iletilir ve tadın algılan- ması sağlanır. 31 6. GÜN BİRLMTE ÇÖZELİM Aşağıdakilerden hangisi burun ve dil duyu or- ganları ile ilgili bir bilgidir? A) B) C) D) E) Dil üzerindeki tat alma reseptörleri tatlı, tuzlu, ekşi, acı ve umami tatları algılar. Burnumuzda bulunan koku alma reseptörle- ri, havadaki kimyasal molekülleri algılayarak koku duyusunu oluşturur. Dil papillaları sadece dilin arka kısmında bulu- nur ve tat alma görevini yerine getirir. Burun içindeki mukus tabakası, havadaki za- raflı partikülleri tutarak solunum sistemini ko- Dil kasları sayesinde konuşma ve yutkunma gibi işlevleri gerçekleştirebiliriz. Dil papillaları (tat tomurcukları) dilin sadece arka kısmında değil, tüm yüzeyinde bulunur. Doğru cevap (C) seçeneğidir. SIRA SENDE - B Aşağıdakilerden hangisi burun ve dil duyu or- ganlarımızın özelliklerinden biri A) B) C) D) E) Burnumuzun içindeki mukus tabakası, hava- daki toz ve mikroorganizmaları tutarak akci- ğerlerimizi korur. Dilimizin üzerindeki tat tomurcukları beş temel tadı (tatlı, tuzlu, ekşi, acı ve umami) algılayabi- Koku alma duyumuz, tat alma duyumuzdan tamamen bağımsız çalışır ve yemeklerin lez- zetini algılamamızda etkisi yoktur. Burun boşluğundaki koku alma reseptörleri, koku moleküllerini algılayarak beyne sinyal gönderir. Dil kasları, beyin tarafından kontrol edilen is- temli kaslardır ve konuşma sırasında şeklini değiştirebilir.