DUNYA GÜCÜ OSMANLI (1453 - 1579)
Osmanlı-Fransız İttifakı
25 U
TARİ
DERS
OT
1534'te Şarlken'in Tunus'u ele geçirmesinden sonra Fransa ile diplomatik ilişkilere hız verilmiş ve Fransız elçisi
itüfak için 1535'te İstanbul'a gelmiştir. İttifak maddeleri arasında Osmanlı donanmasının Fransız deniz kuwetle-
riyle birlikte Şarlken'in elinde bulunan Sicilya, Napoli ve İspanya'ya seferler düzenlenmesi ve Tunus'un geri alın-
ması vardır. Osmanlı-Fransız itifakl artık Haçlı birliğinin parçalandığını göstermiştir. Şarlken karşısında Fransız
donanması ancak Barbaros'un iş birliği ile ayakta kalabilmektedir.
1543 yılında Barbaros kumandasında 110 kadırga, 40 fusta denilen küçük kadırga ve 3 büyük yelkenli kökeden
oluşan Osmanlı donanması Akdeniz'e açılmıştı. Sultan, bu donanmanın yapımı için bir milyon iki yüz bin altın
düka harcamışm Bu dönemde Osmanlı Devleti'nin tüm bütçesi dokuz milyon dükadır. Donanma efradının sayısı
30 bini bulmuştu. Barbaros, 20 Temmuz 1543'te Marsilya Limanı'na ulaşmış ve şehri top ateşi ile selamlamıştır.
Kaptanıderya, Marsilya'da görkemli bir merasimle karşılanmıştır.
Fransa Kralı I. François (Fransuva), Şarlken ile mücadelesinde Kanuni'nin askerî yardımı sayesinde ayakta ka-
labildi. Fransuva'ya göre Şarlken'in tüm Avrupa üzerindeki hâkimiyetini engelleyebilecek tek güç Kanuni'ydi.
Şarlken'in eline esir düşen Fransuva, Kanuni sayesinde krallığına geri dönebildi. Fransuva'dan sonra gelen II.
Hanri (Henri) de İmparator Şarlken'e karşı yapacağı savaş finanse edebilmek için Osmanlılardan yüklü miktar-
'arda borç aldı. Neticede her iki devletin ortak hedefi, Şarlken'in Avrupa'da tek güç hâline gelmesini önlemekti.
Reformun destekçisi Osmanlı
Osmanlı Devleti, Katolik Kilisesi'yle yakın ilişki içinde bulunan Habsburglar üzerinde baskı kurarak Protestanlı-
ğın kuvvetlenmesinde ve resmen tanınmasında önemli bir rol oynamıştır. Osmanlılar, Protestanlık hareketine
dolaylı şekilde yardımcı olmuş fakat Protestanlara hiçbir zaman doğrudan askerî destek vermemiştir. Avrupa'da
ilerleyerek Habsburglann Alman kanadını yıpratan Osmanlılar, Protestanlığın yayılması için uygun zemini oluş-
turmuştur. Protestanları bu şekilde teşvik etmek ve desteklemek Avrupa'da Osmanlı siyasetinin temel politika-
lanndan biri olmuştur. Böylece Hristiyan birliğini parçalanmış hâlde tutmak ve Habsburgları zayıflatmak amacı
izlenmiştir.
Katolikler, XVI. yüzyılda Avrupa'da "Türkler reformun müttefikidir." diyerek Türklerin reformu desteklediği fikrini
yaymıştır. Bunun önemli bir kanın Osmanlıların Protestanlardan gelen yardım talebine karş padişahın çıkardığı
fermandır. Bu fermanda, Papalığa kılıç çektikleri için Protestanlara merhamet gösterip yardım ederek onları
zalimlerden kurtarma ve hak dine sevk etme isteği dile getirilmiştir. Hollanda'da 1570 yılında basılan hilal şekilli
bir madalyanın üzerinde ise "Papacı (Katolik) olacağına Türk ol." ifadesi yer almıştır.
www.dizgikitapmm •
S", YALÇIN
