DÜNYA Gücü OSMANLI DEVLETİ
Kanuni Dönemi Doğu'daki Gelişmeler;
Osmanlı - Iran İlişkileri:
Yavuz Sultan Selim döneminde yapılan seferle Safevi tehlikesi geçici olarak
engellenmişti. Şah İsmail'den sonra Safevi Devletinin başna geçen Tahmasb
Osmanlı topraklarına saldırmış ve Avusturya ile Osmanlı'ya karşı ittifak yap-
mıştır.
Kanuni, Tahmasb'ın bu hareketleri sonrasında 1534 (Irakeyn), 1548, 1553
(Nahcivan) ve 1555 yıllarında olmak üzere dört sefer düzenledi, Bu seferler
sonrasında Bağdat, Karabağ, Revan ve Nahcivan ele geçirildi ve İran antlaş-
ma istedi.
1555 Amasya Antlaşması : Osmanlı Devleti ile Safeviler arasında yapılan
anlaşmaya göre anlaşmanın süresi 25 yıl Olacak ve savaşta alınan bölgeler
Osmanlı 'da kalacaktı.
Önemi: Osmanlı Devleti ile İran arasında imzalanan ilk antlaşmadır.
BİLGİ
Kurusu
Sonraki dönemlerde çok tartışılan Şehzade Mustafa'nın babası Kanuni Sultan Süleyman
tarafından öldürülmesi 1553 yılında İran üzerine yapılan Nahcivan seferi esnasında
gerçekleşmiştir. Tarihçilerin bir kısmı bu olay ile Osmanlı Devleti'nin zirveden inmeye
başladıklarını iddia etmektedirler.
Kanuni Dönemi Denizlerdeki Gelişmeler:
Osmanlı Devleti, Balkanlar, Suriye ve Mısır gibi bölgelerdeki hakimiyetini pe-
kiştirmesi için denizlerde güçlü olmalıydı. Bu dönemde Osmanlı' nın karşısında
denizlerde Venedik, Ceneviz, İspanya ve Portekiz gibi devletler önemli güç
olarak bulunmaktaydı,
Fatih döneminde denizlerde oluşturulmaya başlanan hakimiyet II. Bayezit ve
Yavuz döneminde devam ettirilmiştir, Yapılan fetihler sonrasında Karadeniz,
Marmara ve Ege Türk gölü haline gelmişti. Doğu Akdeniz'de ve Kızıldeniz'de
hakimiyet artırılmıştır.
Kanal Projeleri: Osmanlı Devlet adamlan denizlerdeki hakimiyetlerini artırmak
ve devam ettirebilmek amacıyla çalışmalar yapmışlardır. Bu çalışmalardan en
dikkat çekeni Sokullu Mehmet paşa tarafından ortaya atılan kanal projeleridir.
Don - Volga Kanal Projesi : Karadeniz ile Hazar Denizi birleştirilmek isten-
miştir. İpek yolu ticaretinin canlanması, İran'ın donanma sayesinde kuzeyden
kuşatılması ve Ruslara karşı tedbir amacıyla düşünülen bu projede İki nehrin
TARİH EL KİTABI
