DOLAŞIM SİSTEMİ RAHATSIZLIKLARI
BİRLİKTE
Aşağıdakilerden hangisi varis oluşumunu artı-
ran bir etken değildir?
2.
3.
4.
5.
6.
7.
Yüksek Tansiyon (Hipertansiyon): Yetişkin bireylerde sistolik basıncın
140 mmHg, diyastolik basıncın ise 90 mmHg'dan fazla olması yüksek
tansiyon olarak kabul edilir. Sebepler arasında sağlıksız beslenme, ha-
reketsiz yaşam tarzı, stres ve genetik faktörler bulunur. Tedavi edilmez-
se kalp krizi, felç, beyin kanaması ve böbrek hasarına yol açabilir. Tanı
ve tedavi edilmesi mümkündür.
Düşük Tansiyon (Hipotansiyon): Yetişkin bireylerde sistolik basıncın
90 mmHg, diyastolik basıncın ise 60 mmHg'nin altına düşmesi durumu-
dur. Bu durum, vücut susuzluğu, vitamin eksiklikleri, kalp hastalıkları ve
kan kaybı gibi nedenlerle ortaya çıkabilir. Baş dönmesi, yorgunluk, so-
ğuk cilt ve bayılma gibi belirtiler görülebilir.
Damar Tıkanıklığı: Damar tıkanıklığı, damar sertliği veya pıhtı nedeniy-
le kan damarının tıkanmasıdır. Damarların iç yüzeyinde hasar, koleste-
rol ve lipid birikmesiyle plak oluşumu meydana gelir. Bu plaklar damar-
ları daraltır ve sertleştirir. Kalp hastalıkları, yüksek tansiyon, diyabet ve
genetik faktörler damar tıkanıklığını artırabilir.
Varis: Toplardamar duvarındaki yapısal bozukluklar nedeniyle damar
genişler ve kapakçıklar işlevini yitirir. Genetik yatkınlık, egzersiz eksikliği
ve yanlış beslenme varise yol açabilir. Kadınlarda erkeklere oranla daha
yaygındır. Uzun süre ayakta kalmak varisi tetikleyebilir.
Kangren: Damarların tıkanması sonucu dokular oksijen ve besin ala-
maz, bu da dokuların ölmesine sebep olur. Diyabet, travmalar, donma
gibi durumlar kangrene neden olabilir. Tedavi edilmezse doku çürümeye
başlar ve organ kaybı yaşanabilir.
Anemi: Kandaki alyuvar sayısının veya hemoglobinin normalden düşük
olmasıdır. B12 vitamini, demir ve folik asit eksiklikleri anemiye yol açar.
Akdeniz anemisi (Talasemi), kalıtsal bir anemi türüdür.
Lösemi: Akyuvarların aşırı çoğalması sonucu ortaya çıkan kan kanseri-
dir. Akut lösemi genellikle çocuklarda görülürken, kronik lösemi yetişkin-
lerde daha yaygındır. Tütün, tarım ilaçları ve radyasyona maruz kalma
riski artırır. Tedavi olarak kemoterapi, radyoterapi ve kemik iliği nakli gibi
yöntemler uygulanı r.
66
A)
B)
C)
D)
E)
Genetik yatkınlık
Uzun süre ayakta durmak
Egzersiz eksikliği
Uzun süre oturmak
Düşük tansiyon
—C@ğğj:::»»
Genetik yatkınlık: Varis oluşumuna katkıda bu-
lunabilir; ailede varis öyküsü olan bireylerde risk
artar.
Uzun süre ayakta durmak: Kanın bacaklarda bi-
rikmesine neden olarak varis oluşumunu artırabilir.
Egzersiz eksikliği: Dolaşım sisteminin zayıflama-
sına yol açarak varis riskini artırır.
Uzun süre oturmak: Bacaklarda kan birikmesine
neden olarak varis oluşumunu artırabilir.
Düşük tansiyon: Varis oluşumunu artıran bir et-
ken değildir.
Doğru cevap (E) seçeneğidir.
SIRA SENDE - 10
Aneminin ortaya çıkmasında aşağıdaki faktör-
lerden hangisi doğrudan etkili değildir?
A) Demir eksikliği
B) Folik asit eksikliği
C) Aşırı protein tüketimi
D) Alyuvar kaybı
E) B vitamini eksikliği
