DOLAŞIM SİSTEMİ - II
BİRLİKTE ÇÖZELİM
Aşağıdaki ifadelerden hangisi toplardamarlar
(venler) ile ilgili doğru bir açıklamadır?
Toplardamar
A)
B)
C)
D)
E)
Genellikle oksijence zengin kan taşır.
Kanı kalbe geri getirir.
Duvarları atardamarlara göre daha kalındır.
Yapısında sadece epitel doku bulunur.
Atardamara oranla daha fazla elastik lif bulun-
durur.
Endotelyum
Kılcal damar
Dolaşım sisteminde atardamar (arter), toplardamar (ven) ve kılcal damar
(kapiller) olmak üzere üç çeşit damar bulunur.
Atardamarlar (Arter):
Kalbin karıncıklarından çıkan kanı ilgili organlara taşır. Gittiği organa
göre adlandırılır.
Akciğer atardamarı ve göbek bağı atardamarı dışında, tüm atardamar-
larda oksijence zengin kan bulunur.
Yapısında en içte endotel tabaka, ortada kan basıncına dayanıklı olmayı
sağlayan düz kaslar ve elastik lifler, en dışta ise elastik lifler bulunduran
bağ doku bulunur.
Kılcal Damarlar (Kapiller):
Kan ile doku sıvısı arasında madde alışverişini sağlar. Doku ve organ-
larda bulunur.
z- Tek katlı yassı epitelden (endotel) oluşur ve çok ince duvarlara sahiptir.
Duvarları diğer damar türlerinden daha incedir.
Oksijen, karbondioksit, besin maddeleri ve atıkların değişimi burada ger-
çekleşir.
Toplardamarlar (Ven):
Kanı kalbe geri getirir. Geldiği organa göre adlandırılır.
Akciğer toplardamarı ve göbek bağı toplardamarı dışında, karbondioksit
bakımından zengin kan taşır.
Atardamar gibi içten dışa endotel, düz kas ve bağ dokudur. Atardamar-
dan farklı olarak daha az elastik lif içerir.
Duvarları, atardamarlara göre üç kat daha incedir. Çapları daha geniştir
ve daha fazla kan depolayabilir. Dinlenme sırasında toplam kanın %60']
toplardamarlardadır.
Toplardamarda kanın ilerlemesini sağlayan faktörler içerisinde; kalbin
emme basıncı, damar yapısındaki kapakçıklar ve düz kaslar, çizgili kas-
lar ve göğüs kafesindeki negatif basınç yer alır.
60
Toplardamarlar genellikle karbondioksit bakımın-
dan zengin kan taşır. Ancak akciğer toplardamarı,
oksijence zengin kan taşır (istisnadır).
Toplardamarların duvarları atardamarlara göre
daha incedir, çünkü toplardamarlardaki kan basın-
cı daha düşüktür.
Toplardamarlar, epitel dokunun yanı sıra düz kas
ve bağ doku tabakaları da içerir.
Toplardamarlardaki elastik lif miktarı, atardamarla-
ra göre daha azdır.
Doğru cevap (B) seçeneğidir.
BÖLGE
Beyin, böbrek, karaciğer gibi organlarda kıl-
cal damar oranı daha fazladır.
zZ:n
SIRA SENDE - 4
Aşağıdaki ifadelerden hangisi atardamarlar
(arterler) ile ilgili doğru bir açıklamadır?
A)
B)
C)
D)
E)
Genellikle karbondioksit bakımından zengin
kan taşır.
Kanı kalpten organlara taşır.
Yapısında yalnızca epitel doku bulunur.
Duvarları toplardamarlara göre daha incedir.
Kan basıncı düşüktür.
