DOĞADA KARBON
ELMAS
Elmasta her karbon atomu, birer kovalent bağla
çevresindeki dört karbon atomuna bağlanarak
düzgün dört yüzlü yapı oluşturur. Elmas bilinen en
sert maddelerden biridir, bu nedenle cam ve beton
kesme gibi işlemlerde kullanılan aletlerin yapımında
kullanılır. Elmas elektriği iletmez, ısıyı iletir.
Grafitte her karbon atomu, çevresindeki üç karbon
atomuna kovalent bağla bağlanarak tabakalar
hâlinde altıgen halkalar oluşturur ve bu tabakalar
birbirine zayıf etkileşimlerle tutunur. Yapısında
bulunan pi bağlarındaki elektronların hareketinden
dolayı ısı ve elektriği iletir. Makine yağı yapımında,
metallerin dökümü için kalıp olarak, kalem uçlarında
ve endüstride elektrik iletkeni olarak kullanılır.
Fulleren çok sayıda karbon atomunun bir araya
gelmesiyle oluşur. İçi boş, küresel yapıdadır.
Karbon atomları beşgen, altıgen ve yedigen halkalar
olarak dizilebilir. Top, tüp, çubuk ve halka şeklinde
sınıflandırılabilir. Süper iletken olarak, HIV virüsünün
teşhisinde, kanser tedavisinde ilaç taşıyıcı sistem
olarak, hidrojenin yakıt olarak depolanmasında ve
güneş pillerinin yapımında kullanılır. Isı ve elektriği
iletir.
GRAFİT
FULLEREN
Grafen, grafiti oluşturan tabakalardan birinin diğer
tabakalardan ayrıştırılması ile elde edilir. Grafen iki
boyutlu düzlem yapıdadır ve altıgen halkada her bir
karbon atomu diğer üç karbon atomuna bağlıdır.
Bilinen en ince ve en güçlü malzemedir. Güneş
pillerinde, akıllı pencerelerin ve elektronik ekranların
yapımında kullanılabilir. Elektrik ve ısı iletkenidir.
KARBON NANOTÜP
MEBİ KONU ÖZETLERİ
104
GR A FEN
Karbon nanotüp, tek grafen tabakasının silindir
oluşturacak şekilde kıvrılmasıyla meydana gelir.
Karbon nanotüpler tek duvarlı veya iç içe geçmiş
tüpler şeklinde olabilir. Gaz dedektörlerinin
yapımında, hidrojen depolamada, nanoteks adlı
kumaşların üretiminde kullanılmaktadır. Isı ve
elektriği iletir.
KİMYA - AYT
