CUMHURİYET DÖNEMİ ROMAN 2
MODERNİST ve POSTMODERNİST ROMAN
Modernizm, 19. yüzyılda ortaya çıkan ve yaşamın kavranması zor gerçeklerden
oluştuğunu bundan dolayı olduğu gibi kavranamayacağını savunan sanat akı-
mıdır. Eserlerde bireyin bunalımı, toplumla çatışması, yalnızlığı, huzursuzluğu,
topluma yabancılaşması anlatılır.
Postmodernizm, II. Dünya Savaşı'ndan sonra ortaya çıkan ve modernizmin ka-
ramsar havasını yarı olumluluğa, yarı alaycılığa bırakmış hâlidir. Modernizmden
sonra gelen anlamını taşır.
Modernist - Postmodernist
Yazarlar
YUSUF ATILGAN, yalnız, bunalımlı, kendine ve topluma
yabancılaşmış bireyi modern anlatım teknikleri ile
anlatmıştır.
FERİT EDGÜ, edebiyatımızda küçürek hikâyenin öncüsü
olarak bilinir.
OĞUZ ATAY, modern romanın öncüsü olan yazar
romanlarında yaşadığı toplumun yerleşik kurallarına uyum
sağlayamayan aydın kişileri anlatır.
ADALET AĞAOĞLU, 1950'Ii yıllardan itibaren toplumda
görülen değişimleri, yanlış Batılılaşmayı eleştirel ve zaman
zaman da ironik bir biçimde anlatır.
LATİFE TEKİN, romanlarında köyden kente göç, çarpık
kent yaşamı, kendine ve topluma yabancılaşan birey
konularını gerçeküstücü bir yaklaşımla ele almıştır.
BİLGE KARASU, romanlarında yalnız ve iletişim
kuramayan bireyi; sevgi, dostluk, yalnızlık, inanç, tutku
gibi kavramları imgesel bir dille anlatmıştır.
VUS'AT O. BENER, romanlarında hayatın önemsiz ayrın-
tılarına, yabancılaşmaya, aşka ve varoluşsal sorgulamala-
ra yer vermiştir.
KRİTİK BİLGİ
Yazma sürecinin de romanın kurgularından biri
kurgulanması demek olan "üst kurmaca"
postmodernist romanın ayırt edici özelliğidir.
PÜF NOKTA
olarak
tekniği
Postmodernist sanatçılar modernizm akımında da
kullanılan metinler arasıllk, kolaj, pastiş, parodi, üst
kurmaca gibi anlatım tekniklerini kullanmışlardır.
MEBİ KONU ÖZETLERİ
140
Romanları
Aylak Adam, Anayurt Oteli, Canistan
Kimse, O (Hakkari'de Bir Mevsim), Eylülün Gölgesinde
Tutunamayanlar, Bir Bilim Adamının Romanı, Tehlikeli
Oyunlar
Ölmeye Yatmak, Bir Düğün Gecesi, Hayır
(Bu eserler Dar Zamanlar üçlemesi olarak bilinir.)
Fikrimin İnce Gülü
Sevgili Arsız Ölüm, Berci Kristin Çöp Masalları, Gece
Dersleri, Buzdan Kılıçlar, Aşk İşaretleri, Ormanda
Ölüm Yokmuş, Unutma Bahçesi, Muinar, Manves City,
Sürüklenme, Zamansız
Gece, Kılavuz
Buzul Çağının Virüsü, Bay Muannit Sahtegi'nin Notları
HATIRLAYALIM
Oğuz Atay'ın Tutunamayanlar romanında Mühendis
Turgut Ozben, intihar eden arkadaşı Selim'i araştırırken
onunla kendi arasındaki benzerlikleri keşfeder. Eserde
güçlü bir ironi ile yazar kendi mensup olduğu çevrenin
de eleştirisini yapar. Eser; ele aldığı konu, konuyu işleyiş
tarzı ve iç monolog, bilinç akışı gibi yeni anlatım teknikle-
rini kullanması açısından önemlidir. Eser hem modernist
hem de postmodernist özellikler taşır.
DİKKAT
Modernist ve postmodernist roman Türk edebiyatında
1970'Ierden itibaren etkili olmuştur.
TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI - AYT