CUMHURİYET DÖNEMİ HALK şiiRi
ŞIK REYHANİ
' • Bir dönem Dertli mahlasıyla şiirler yazmaya, türkd
söylemeye başladı. Ancak bü mahlası uzun süre
kullanmadan Bayburtlu Âşık Hicrani tarafından
Reyhanî mahlası verildi.
• Konya Aşıklar Bayramı'na aralıksız katılan 7
ıktan biridir. Eski âşıkların dışında yetiştiği
uzuri Baba, Nihani, Cevlani, Efkari, Murat
Çobanoğlu'nun babası Gülistan Çobanoğlu gibi
şıklardan gelenek ve usul öğrendi.
ŞEREF TAŞLIOVA
• çeşitli dergilerde folklor yazıları yazdı.
UNESCO'nun düzenlediği Dünya sanat Dizisi adli'
etkinlikte Türkiye'yi temsil etti.
• şiirleri Gönül Bahçesi adıyla yayımlandı.
gelişen aşıklar
od a büyük say-
öıeükte Çukurovalı âşıklar açası
auşmaıarda olmuştur. şiirlerinde ta-
gıdığı bulunma
deyişlere
10da
TORK mu VE EDEBİYATI
4-
ŞIK VEYSEL
• 20. yüzyıl halk şairidir. Sivas'ın Şarkışla ilçesi-
nin Sivrialan köyünde doğup büyümüş, Cumhuriş
yet'in onuncu yılında Ankara'ya gelerek şiirl
ni okumuş, bundan sonra ünü yayılmaya başla-
mıştır.
• Çocukluğunda geçirdiği çiçek hastalığıyla gözün
kaybeden şair; genellikle gezgin bir hayat sürmüş;
kent kent dolaşarak aşktan, doğadan, kardeşliktedj
birlikten, barış içinde yaşamaktan ve inşam insan
yapan erdemlerden bahseden şiirlerini saz eşliğin2
' de söylemiş, insan ömrünün sınırlılığı,
dünya-
mn faniliği
işlediği temalardan olmuştur.
• Tasavvuf felsefesinin kazandırdığı hoşgörü
anlayışı, şiirinin temellerinden biridir,
• Ahmet Kutsi Tecer tarafından edebiyat dün-
yasma kazandırılmıştır.
• Şiirlerini Deyişler, Sazımdan Sesler adlı iki
kitapta toplamıştır.
Ölümünden sonra tüm şiirle
Ümit Yaşar Oğuzcan
tarafından Dostlar
Beni Hatırlasın adlı
kitapta toplanmıştır.
ŞIK MAHZUNİ ŞERİF
• Birçok yabancı ülkede deyişleri değişik dillerde
okunmuştur.
• Tüm türkülerinin yer aldığı 8 kitabı bulunan oza-
nın, Bektaşi Kültürünün ve Anadolu ezgilerinin
ünyaya tanıtılmasında önemli bir yeri vardır.
Eserleri
te Gidiyorum, Dom Dom Kurşunu
ABDÜRRAHİM KARAKOÇ
• 1958 yılından itibaren yazdıklarını 1964 yılında
"Hasana Mektuplar" ismi altında kitap hâline getirdi
• Mücadeleci şiirlerinin çokluğu şartlardan kaynak-
'anmaktadır. Yergi, öfke şiirlerinin temelini oluşturud
• Mihriban türküsünün söz yazarıdır.
Eserleri
Hasan'a Mektuplar, El Kulakta, Vur Emri
n Yazısı Suları Islatamadım, Beşinci Mevsim
posta Doğru, Yasaklı Rüyalar
MURAT ÇOBANOĞLU
• Kars'ta "Çobanoğlu Halk Ozanları Kahvesi'ni açığ
işletti. Yurt içinde ve dışında düzenlenen bazı
şenliklere Katıldı.
44
ÖZELLİKLERİ
• Eski halk şairleri okuma-yazma bilmez geleneksel usta-çırak ilişkisi içinde yetişirken günümüz halk şairlerinin çoğu okuma yazma bilmektedir.
• Eskiden "cönk"lerle ve sözlü gelenekle yayılan halk şiiri bu asırda radyo, televizyon, gazete, dergi gibi yayın araçlarıyla her kesimden insana ulaşabilmektedir.
• Eski dönemlerde aşk, ölüm, gurbet vb. konular işlenirken konular da çeşitlenmiş, güncel konular da işlenegelmiştir: işçi sorunu, enflasyon, yoksulluk.
Bu asırda folklor çalışmaları, üniversitelerin "halk bilimi" dersleri koymaları, belediyelerin, derneklerin ve Kültür Bakanlığının halk edebiyatım desteklemeleri bu geleneğin devamını sağlamada önemli bir paya sahiptir.
• Sivas, Erzurum, Kars, Konya, Kayseri gibi illerde düzenlenen "Âşık Bayramları" da halk edebiyatının unutulmasını önleyen önemli unsurlardandır.
• Şiirler büyük ölçüde saz eşliğinde söylenmeye devam etmiştir.
• Bu dönemde nazım birimi genellikle dörtlüktür.
• Hece ölçüsü ve sade bir dil görülür.
• Genellikle yanm kafiye kullanılır.