CUMHURİYET DÖNEMİ EDEBİYATI ESER ÖZETLERİ
Gece Sesleri - Ayşe Kulin
Kişiler: Ayda, Ziynet Dadı, Satı Sultan Ha-
nım, Yusuf Ağa, Semiha, Nedim, Kerami
Bey, Yağız
Egeli büyük bir ailenin 40'11 yıllardan baş-
layarak günümüze kadar gelen öyküsüdür
roman. Romanda Bozova Çiftliği kapılan ar-
dinda yaşanan olaylar ve anne-kız ilişkileri,
aile arasında olabilecek bir sürü sorunlar
ustalıkla anlatılmıştır. Özünde bir ana-kız
K U ı I.IZ*
Gölgesizler - Hasan Ali Toptaş
Kişiler: Güvercin, Nuri, Reşit, Cıngıl Nuri,
Cennet'in oğlu
Romanda, bir berber dükkânında ve bir köy-
de geçen olaylar anlatılarak zaman-mekân
İlişkisi ve varlık-yokluk sorunları tartışma
konusu edilmektedir. Köy, geçmişi temsil
eder; şehir, şehirdeki berber dükkânının ve
orada yaşayanların geçmişidir bir bakıma.
Roman kişileri, hem şimdiki zamanda şehir-
Hil TOPlRş
romanı olan Gece Sesleri, bir yandan ailenin bu çok tartışmalı
ilişkisini gözler önüne sererken bir yandan da Türk toplumunun
yaşadığı derin sarsıntıları dile getiriyor.
Gökdelen - Tahsin Yücel
Can Tezcan, Temel Diker, Mevlüt
Kişiler:
Doğan
Yazar iyiyle kötünün savaşı olan, yargının
özelleştirilmesi konusunu işleyen Gökde-
len'de insanın kendine, doğaya kıyımını
dile getirmektedir. Gökdelen'i yazarın diğer
romanlarından ayıran özelliklerden bir ta-
nesi, romanın gelecekte geçiyor olmasıdır.
Romanda yaşananlar 2073 'te geçmektedir.
de hem geçmiş zamanda köyde yaşarlar. Zaman, romandaki başlıca
kahramanlardan biri, belki birincisidir. Bazen donar, sonra yeniden
akar. Romana "Gölgesizler "adının verilmesi, roman kişilerinin, elle
tutulur, gözle görülür kişiler olmamalarındandır.
Gözlerimi Kaparım Vazifemi Yaparım - Haldun Taner
TAHSİN YÜCEL
GÖKDELEN
Kişiler: Vicdani, Efruz
Oyun, II. Meşrutiyet'ten 1960'ların sonuna
kadarki bir zaman diliminde Türkiye yakın
tarihinde gerçekleşen toplumsal değişimleri
Vicdani ve Efruz adlı iki karakterin yaşam
hikâyeleri aracılığıyla anlatır. İki çocukluk ar-
kadaşl olan başkarakterlerden Vicdani, saf,
iyi niyetli, dürüst ve uysal bir kişidir. Efruz ise
köşe dönücü, iş bitirici, fırsatçı biridir. Oyunda,
I laldun "lâncı
L o "erimi
Politikacıların, para babalarının, gazetecilerin, yargı üyelerinin, bü-
rokratların içinde bulunduğu çetrefil ilişkiler ağı verilmektedir. Aslında
roman bugün yaşadığımız çürümeyi anlatmaktadır. Yıl 2073, yer ge-
leceğin Türkiye'si. İstikrarın bir türlü sağlanamadığı ve her seçimde
yeni bir iktidarın gelmesi ile kendi zenginlerini oluşturduğu, böylece
dürüst yurttaş oranının hızla düştüğü bir düzenin Türkiye'si. Tüm
kamu kurumlarının, fabrikaların, limanların, hastanelerin, iletişim
sistemlerinin, ormanların, madenlerin, kara-deniz-hava yollarının,
ilkokuldan üniversitelere kadar tüm öğrenim kurumlarının, hatta ve
hatta denizlerin bile özelleştirildiği bir Türkiye...
bu karakterler üzerinden devleti sömürenler ve devlete itaat edenler
arasındaki dengesizlik anlatılır. Bu oyun Vasıf Öngören'in Asiye Nasıl
Kurtulur, Aziz Nesin'in Toros Canavarı ve Orhan Kemal'in İspinozlar
oyunuyla birlikte Türk edebiyatında ekonomik bozulmanın aileye
etkisini en iyi yansıtan oyunlar arasında yer almıştır.
380
