Cu + HCI —ş Tepkime olmaz.
cu + 4HN03 -ş + N02G) + 2H20(ş)
(derişik)
acu + 8HN03 -ş + 2N02@) + 4H20(S)
(seyrettik)
2Ag + 2H2S04 -ş ,qg2S04 + S02@ + 2H O
(derişik)
DİKKAT
X metali HN03 ile +12 çıkarıyorsa; X metali aktif metal,
X metali HN03 ile NO veya N02 çıkarıyorsa ; X metali
yan soy (Cu, Ag, Hg) metalidir.
5. Metal Baz Tepkimeleri
Bazlarla, sadece amfoter metaller tepkime verir. Başka metaller
tepkime vermezler.
Amfoter; asitlere karşı baz; bazlara karş asit özelliği gösteren
maddelerdir.
Al (+3), Zn (+2), Be (+2), cr (+3), Pb (+2 ve +4), sn (+2 ve
+4) amfoter metallerdir.
Mg + NaOH —t Tepkime olmaz.
Zn + 2NaOH Na2Zn02 + H2
Al + 3NaOH N%A103 + îH2
Amfoter metallerin oksit ve hidroksit bileşikleri de amfoterözel-
lik gösterir.
ZnO + 2NaOH —+ tepkime gerçekleşir.
Zn(OH) + 2NaOH tepkime gerçekleşir.
Amfotermetaller suyla tepkimeye girmez, suda çözünmezler.
Zn«) + H20 -ş olmaz.
zn0(k) + olmaz.
6. Sentez (oluşum) Tepkimeleri
İki veya daha fazla kimyasal türün tepkimeye girerek bileşik oluş-
turmasına sentez (Oluşum) tepkimesi denir.
2H2 + 02 -h 2H20 S02+H20 H2S03
N + 3H2 -ş 2NH3
7. Aynşma (analiz) Tepkimeleri
Bir bileşiğin ısı veya elektrik enerjisiyle daha küçük kimyasal tür-
lere ayrışmasına analiz (ayrışma) tepkimesi denir.
Caco
KCIO
cao + CO
(k) 26)
KCIO + O
(k) 2(g)
_ş KCI + —O
8. Aktif metallerin su ile tepkimeleri
Li, Na K, Ca gibi aktif metaller su ile tepkime vererek baz ve H
gazı açığa çıkarırlar.
Na + H20 -ş NaOH + —H
Sodyum, potasyum, lityum gibi aktif metallerin suda çözün-
mesi kimyasal olaydır.
9. Karbonatlı bileşiklerin asitlerle tepkimeleri
Karbonatlı (COŞ ) bileşikler asitlerle tepkimeleri sonucunda CO
ve H20 verirler.
Na2C03 + 2HCl -ş 2NaCl + H2C03 (C02 + H20)
Örnek
Ha ve HNO çözelülerinin saf X, Y ve Z metallerine etkisinin araş-
Ünldlğl bir deneyde aşağıdaki veriler elde edilmiştir.
Metal HCI sulu çözeltisi HN03 sulu çözeltisi
x
z
Gaz çıkışı var
Tepkime yok
Tepkime yok
Gaz çıkışı var
Gaz çıkışı var
Tepkime yok
Buna göre, metallerin aküflik sıralaması aşağıdakilerden han-
gisidir2
Çöz "
Aktif metaller hem HCI hem de HN03 ile tepkime verir. (X)
Yan soy metaller (Cu, Hg ve Ag) HN03 ve H2S04 ile tepkime ve-
rir. M
Tam soy metallerin (ALI, Pt) hiçbir asitle tepkime verme eğilimi
yoktur. (Z)
Doğru cevap A seçeneğidir.
