COĞRAFYA GENEL TEKRAR
Mısır: Besin maddesi, hayvan yemi, kâğıt yapımı, hasır, yağ, tatlandırıcı, biyoyakıt-biyoetanol
üretimindeki kullanımı da artmaktadır. Su isteği fazladır.
Pirinç (Çeltik): Büyüme döneminde bol su ve sıcaklık ister. Çeltik, su içinde çimlenir ve ekiminden
hasat dönemine kadar su içinde yetişir. Türkiye'de tarımı, akarsu havlarında yoğundur.
Çavdar-yulaf: Düşük sıcaklığa dayanıklıdır. Buğday ve arpanın iyi yetişemedikleri alanlarda da
tarımı yapılabilmektedir. Ekmek, yem ve bisküvi yapımında kullanılır.
Baklagiller
Nohut: Kurak ve yarı-kurak bölgelerin bitkisidir. Yaz kuraklığına dayanıklıdır. İç bölgelerde yoğun
yetiştirilir. Türkiye'de en fazla yetiştirilen baklagildir_
Mercimek: Tarım ürünleri içinde nem ihtiyacı en az olan bitkilerdendir. Kırmızı mercimek;
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde, yeşil mercimek ise İç Anadolu Bölgesi'nde yoğun yetiştirilir.
Fasulye: Yüksekliği fazla olmayan ve sulama imkânı olan her yerde tarımı yapılabilir. Sulama ile
birçok bölgede yetiştirilir.
Sanayi ürünleri
•
Tütün: İklim seçiciliği fazla değildir. Kaliteli tütün yetiştirilmesi amacıyla ekim alanları devlet
tarafından sınırlandırılmıştır. İzni ve planlanması TEKEL tarafından yapılır.
Pamuk: Yüksek yaz sıcaklığı, kuraklık ve sulama ister. Pamuk dokuma sanayinin hammaddesidir_
Çay: Yıkanmış, asitli, kireçsiz ve kalınlığı fazla olan topraklarda en iyi yetişme koşullarını
bulmaktadır. Kaliteden dolayı üretimi devlet kontrolündedir.
Seker pancan: Şeker sanayinin hammaddesidir. Suyundan şeker, melas, kabuğundan hayvan
yemi (küspe) elde edilir.
Haşhaş: Kapsüllerinden afyon adı verilen zehirli uyuşturucu madde, yağlı tohumlarından ise yağ
elde edilir. İlaç sanayisinde ve ağrı kesici olarak kullanılır.
Ayçiçeği: Ayçiçeği yağı, beslenme değeri en yüksek olan bitkisel yağlardan biridir. Bitkisel yağ
tüketiminin yaklaşık %50'sini karşılamaktadır.
Zeytin: Akdeniz ikliminin tanıtıcı bitkisidir. Hem sofralık hem yağlık olarak üretilir. Soğuğa ve don
olaylarına karşı duyarlıdır. Bir yıl çok, takip eden yıl az ürün verme özelliğine sahiptir.
Yer fıstığı: Çerez olarak tüketildiği gibi, yağı yemeklik olarak katı ve sıvı halde kullanılmakta,
hayvan yemi, suni tahta, gevrek, bisküvi, pasta, şekerleme ve sabun yapımında da kullanılır.
Gül: Kozmetik sanayisinde kullanılır. En çok Isparta ve Burdur'da yetişir.
MEYVECİLİK
•
•
•
Kayısı: Kayısı ağacı yarı sıcak ve kurak geçen bölgelerde, dağların bol güneş gören güneye
bakan eteklerinde derin ve su tutmayan, az meyilli ve hafif kireçli olan yamaçlarda çok iyi
yetişmektedir.
üzüm: Farklı ve çeşitli kullanım alanlarının olması, iklim ile toprak özellikleri yönünden çok seçici
olmayışı nedeniyle Türkiye'de en yaygın yetiştirilen ürünlerden biridir.
Fındık: Karadeniz kıyı kesimi fındık yetiştiriciliği bakımından en uygun iklim özelliklerine sahiptir_
Fındık çerez, yağ, çikolata, pastacılık, helvacılık, tatlıcılık çeşitli gıda ürünlerinde kullanılır.
incir: Kış ılıklığı ve yaz kuraklığı ister. Taze olarak tüketilir ve kurutmaya da elverişlidir. Reçeli,
pekmezi, ezmesi yapılır. Tatlı ve hamur işlerinde kullanılır.
Elma: Elma, ılık ve serin iklim ve soğuğa dayanabilir. Üzümden sonra yetişme alanı en geniş olan
meyvedir.
Antep fıstığı: Yaz mevsiminin sıcak ve kurak geçtiği alanlarda yetiştiği alanlardayetişir_
Turucqiller (Narenciye): Portakal, mandalina, limon, greyfuıl ve turunç gibi meyvelerden oluşur.
Turunçgiller sıcak iklim bitkileridir. Kış ılıklığı ister.
Muz: Tropikal iklim bitkisidir. Kış sıcaklıklarının 10 OC'nin üzerinde olması gerekir. 1930'Iu yıllardan
sonra meyvesi için ticari amaçla yetiştirilmeye başlanmıştır.
Yonca, yulaf, fiğ, korunga ve burçak gibi bitkilere YEM bitkileri denir_ Besi hayvancılığının
gelişmesiyle önem kazanmıştır. Destekleme alımları kapsamındadır.
SERACILIK: Amaç tarımın yapılmadığı kış mevsiminde tarım ürünlerinin cam, plastik veya
fiberglastan yapılmış malzemelerle tarım alanlarını korunarak tarımsal üretim sağlamaktır.
TURFANDA: Yetişme mevsiminin başında ilk elde edilen sebze, meyve gibi ürünlerdır_
Kemal Arslan
Kemal Arslan
