COĞRAFYA GENEL TEKRAR
57) Erozyonun sebepleri
•
•
•
•
•
•
Bitki örtüsünün tahrip edilmesi-beşeri
Hayvanların meralarda aşın ve erken otlatılması-beşerî
Tarlaların eğim yönünde sürülmesi-beşeri
Tarlaların nadasa bırakılması-beşerî
Anız yakılması-beşerî
Eğimli arazilerin fazla olması-doğal sebep
Düzensiz yağışlar-doğal sebep
58) Kayaların, toprağın eğim doğrultusunda kütlece yer değiştirmesi olayına HEYELAN denir.
59) Heyelana karşı alınacak önlemler
• Heyelan riskinin olduğu alanların suyunu kanallar yardımıyla boşaltmak
• Büyük beton duvarlar örmek (istinat duvarları)
• Riskli alanlan yerleşime kapatmak
60) Heyelanın en fazla meydana geldiği yer DOĞU KARADENİZ en fazla meydana geldiği mevsim
(%65) ise İLKBAHAR mevsisminde meydana gelir (Kar erimeleri ve yağışlar).
61) Yüksek ve eğimli yerlerde kar ölüsünün yamaç boyunca hareketi sonucu Çiğ meydana gelir.
62) En fazla meydana gelen doğal afet:
HEYELAN
63) En fazla can ve mal kaybı (ekonomik kayıp) yaşatan afet: DEPREM
64) En fazla afetzede meydana getiren afet: DEPREM
65) Akarsuyun doğduğu yere KAYNAK, denize veya göle ulaştığı yere ise AĞIZ adı verilir.
66) Sularını açık deniz ya da okyanuslara ulaştıran akarsulara AÇIK havza denir.
67) Sularını açık deniz veya okyanuslara ulaştıramayan akarsular KAPALI havza özelliğini gösterir_
68)
DUZENLI rejimli akımında yıl içinde fazla değişikliğin olmadığı akarsulardır.
69)
DUZENSIZ rejimli yıl içinde akımlarında belirgin bir azalma ve yükselmenin olduğu nehirlerdir.
70)
KARMA rejimli farklı iklim bölgelerinden geçen nehirler böyle özelliğe sahiptir.
71) Basra Köllezi Havzası; FIRAT, DİCLE, ZAP
72) Türkiye akarsularının genel özellikleri
Özellik
Sebep
• Yatak eğimleri oldukça fazladır.
-Genç arazi olması
• Genellikle doğu—batı yönlü akarlar. - Yer şekillerinin uzanışı
• Boylan kısadır.
• Ulaşım ve taşımacılık yapılamaz.
• Rejimleri genellikle düzensizdir.
-Anadolu'nun yanmada olması ve yer şekilleri
-Eğim ve düzensiz rejim
-iklim özellikleri
• Hidroelektrik potansiyeli yüksektir. -Yükselti, Eğim
• En çok sulama ve enerji üretiminde kullanılır-lhtiyaç :)
73) MERİÇ ve ASİ kaynağını dışarıdan alan akarsularımızdır_
74) ÇORUH Nehri, kaynağını Türkiye'den alıp Gürcistan'dan Karadeniz'e dökülür_
75) En uzun boylu nehirler: FIRAT Nehri (içte ve dışta en uzun), KIZILIRMAK Nehri (içte en uzun)
76) Kura ve Aras (Arpaçay kolu): Kaynağını Türkiye'den alıp Hazar Denizi'ne dökülür. Bunlar KAPALI
havza özelliğini gösterir.
77) MERİÇ: (Türkiye—yunanistan)
78) ARAS (ARPAÇAY): (Türkiye-Ermenistan)
79) DİCLE (Türkiye-Suriye)
80) ARAS Nehri: (Türkiye-Azerbaycan—lran-Ermenistan)
Kemal Arslan
Kemal Arslan