COĞRAFİ
Özel Konum ile Matematik Konum Arasındaki Farklar:
71E
ÖRNEK SORU:
Türkiye'nin aşağıdaki Coğrafi Özellik•
'erinden hangisi, ülkenm matematik
konumuyla açıklanamaz?
A) hşanMrm mevsime göre giysi değiş-
tüme İhü,ecuun
B) Cisimlerin Öğle saatlerindeki gölge
bayımca kuzqe üşmesi
C) kryünn"ki
sinin Karadeniz k44hrm:a göre
D) Egewy Doğu y"
onabrna sıcakhkhnn Laması
E) esen rü*ünn sıcak-
lığım cüşûrrnesj
A) Ora Kuşakta omasıyh
B) Kuzey Mnencehrü•ı
şmda bulunmasıyla
C) ve E) Kuzey Yarımküre 'Ğ
drwnhr
num aç"nabMr.
doğru SıcakhkMrm aml-
masa ortamrna yükseltinin artınasıyla, yani
hktörû ne açıktnaMr.
YANIT: D
ÖRNEK SORU:
Aşağıdakilerin hangisinde enlemin etki•
si yoklur?
A) Güneş Işınlarınm geWş açışında
B) Gece gündüz araş'thki sıcakhk
C) Denk tuzkM1k oramrth
D) Kalıcı kar
E) Cisimlerin gölge uzunlukknn-&
Gece ik günü sıcakhk
atmosferdeki nem oranma bağhdır. Afrnos-
rwn oranı yükseMye, göre
konuma bağlı olarak değişir.
YANIT: B
COĞRAFİ
YEREL SAAT
saat, vaküne göre be"'ür.
— gökyüzünde en fazla an.
— gün kinde dk açıyla geldiği an,
— içmd*İ en kısa olduğu an.
meridyerm tarn karşsmda olduğu andır.
Öğle vakti saat kabul edilir. Buru göre ayarlanan saate yerel saat
Bir meridyen üzerinde her yerde yerel saat aynıdır. Meridyenler arası
yerel saat farkı, Dünya'nın kendi ekseni dönmesiy4c dgMdir.
Dünyamı badan doğqa doğru dolayı. doğumm yerd
saaü Mtdan zarnan daha leriM.
YEREL SAAT PROBLEMLERİ
Yerel Saat Problemleri
al) Yerel saaö ve nwid•Mü verüen merkeze göre, meridyeni bilinen
başka bir merkezin yerel saati şöyle bulunur:
Meridyen farkı bulunur. Farklı yarımküredelerse boylam dereceleri
toplanır. Aynı yarımküredelerse boylam der«xsi dandan küçük
Meridyen farkı 4 Ne çarpılır. Çıkan sonuç cinsindendir. Saate
Aradaki saat farkı,
göre daha doğuda İse, verüen yerel saat
to*mr.
nwkez, diğerine göre daha batıda ise, verilen yerel saatten
ÖRNEK:
14m
42 — 1TEMyen farkı 213 x 4—52 dakika
14m — İstanburdaki yerd saat
ÖRNEK SORU:
26• Doğu meridyenindeki K merkezmde
yerel saat 0710 İken, 450 Doğu me-
fidyeni üzerinde yer alan L merkezinde
yerel saat kaçtır?
__.OIan
e: cee
Ehil.'ih1ffiJi@-
ozeı
Matematik,
A) 0554
C) 0754
B) 0654
Türkiye'de aym anda farklı iklim koşullarının görülmesi; özel ko-
rwrnla VerşekMOrİnİn larkhhk göstermesi ve denizeMk-karasahk
lerİyle) İlgMİr.
Türkiye'de dört mevsimin belirgin olarak yaşanması;
numu ile ilgilidir. (Dört mevsirn sadece Orta enlemlerde belir"r.)
Türkiye'de Kuzey enlemleri arasında yer aldığı dört mevsim'
belirgin olarak yaşanmaktadır.
Bazı etmenler hem özel hem de matematik konumdan etkilenir.
Örneğin, sıcaklık; Ekvator'a yaklaştıkça artarken kutuplara doğu uahr.
Kuzey-güney doğrultulu sıcaklık değişimi enlem değişiminden kay-
naklandlğl matematik bir sonucuthlr.
Sıcaklık; yükselti arükça azalır. Doğu-baü doğrultulu sıcaklık değişimi yük-
selü ya da karasanıktan kaynakları* içki özel korumun bk sonucuthr.
Örneğin Tthkiye'de gümden (Mersin) kuzeye (Sinop) gidüdİğİnde
hk azalmasmm nedeni matematik Türkiye'de (&hk—)
doğuya (Erzurum) gidildiğinde sıcakük azalmasının nedeni İse özd
nüm dur,
Mersin
1-2 Kom; i Soru Bankası
E) 0921
D) 0826
45' Doğu
26' Doğu
45-26— 19
19X4—76
76 : 60-116
710 + 116
K ve L merkezleri aym yarımkürede (Doğu)
İçin derecesi küçük
Olan büyükten çıkanlar. (450 —
Aradaki meridyen farkl 4 İla çapılır
(19x4—76 dakika). Saate çevirmek İçin
çıkan sonuç 60'a bölünür saat
16 dakika). L merkezi daha doğuda yer
aldığı İçin vo yerel saati daha İleri ohcaği
için yerel saat farkı toplanır,
0710+116 —0826
YANIT: D
ÖRNEK SORU:
Aym meridyen yayı üzerinde bulunan X
ve Y merkezleri,
L Ö" vaktinki yaşar* an,
L yıMk ortakrna sıcaklık,
III. Mşhngıç rneridyenine Olan uzaklık,
niceliklerinden hangileri bakımından
Raşinljkla aynıdır?
A) yaımzı B)Yaımz11 C) yaımzm
Şivem
D)ıvell
ÇÖZÜM:
—29—
Aym meridyen yayı üzerinde bulunan
merkezlerde Öğle vakti yıl boyunca aym
anda yaşanır, yani yerel saatler aynıdır.
YANIT: A
CoğraÖ•a 1-2 Konu Anlafrmh Soru Bankaş'
