13. Çocukların beyinleri, beynin yaptığı alıştırmanın tipine göre kimi
bağlar geliştirir. Beynin gelişimi üzerine araştırmalar yapan bilim
insanlarına göre aşrı televizyon izlemek, bu bağların gelişimini
olumsuz yönde etkiliyor. Aşırı derecede TV izlemek; yüksek
düzeyde kavrama becerisi için gerekli olan okuma becerisine
ket vuruyor, dil gelişimini olumsuz yönde etkiliyor. Amerikan
Çocuk Sağlığı Uzmanları Derneği tüm bu nedenlerden ötürü,
televizyon ve bilgisayarların, çocukların odasından alınmasını
ve çocuklara iki yaşına kadar televizyon seyrettirilmemesini
öneriyor.
Bu parçada boş bırakılan yere düşüncenin akışına göre
aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
A) Ne yazık ki gelişmeden ya da az gelişmiş bir şekilde bıra-
kılan dil becerisi de kişinin öğrenme yeteneğini tümüyle
etkiliyor
B) Uzun süre TV izleyen çocuklar; sosyal yaşamdan uzakla-
şıyor, tamamıyla teknoloji bağımlısı biri hâline geliyor
C) Çocuk, farkına varmadan psikolojik sorunlarını tetikleyecek
bir alışkanlık ediniyor; bu da tüm hayatını etkileyecek bir
hâl alıyor
D) Beyinleri gelişme devresinde olan çocuklarımızın saatlerce
televizyon karşısında oturmalarını engellemeliyiz
E) TV bağımlısı çocuklar için en kısa zamanda bir tedavi baş-
latılmazsa telafisi mümkün olmayan bir durumla
karşılaşılabilir
14. Konfiçyüs'e sorulur: "Bir ülkeyi yönetmeye çağrılsaydınız, yapa-
cağınız ilk iş ne olurdu?" Konfiçyüs cevaplar: Hiç kuşkusuz dili
gözden geçirmekle işe başlardım. Dil, kusurlu olursa sözcükler
düşünceyi iyi anlatmaz. Düşünce iyi anlatılmazsa yapılması ge-
reken şeyler doğru yapılamaz. Ödevler, gereği gibi yapılmazsa
kültür bozulur. Kültür bozulursa adalet yanlış yola sapar. Adalet,
yoldan çıkarsa şaşkınlık içine düşen halk; ne yapacağını, işin
nereye varacağını bilmez. İşte bunun içindir ki -—-
Bu parçanın sonuna düşüncenin akışına göre
aşağıdakilerden hangisi getirilemez?
15. Propolis; anların, bitki tomurcuklan ve salgılarından topladığı
reçinemsi maddeleri işleyerek ürettiği bir üründür. Arılar, propolisi
yavru çürüğü hastalığı gibi olası bakteri ve mantar enfeksiyon-
lanndan korumak, böcek ve diğer hayvanların kovana girişini
engellemek, peteklerdeki çatlakları onarmak ve peteklerin di-
rencini artırmak için kullanır. Kovana her zaman propolis ile kaplı
bir kanaldan geçerek giren arılar, bu sayede hem kendilerinin
hem de kovanın hijyenini sağlar. Propolis kovandan alındığı
hâliyle kullanılamaz çünkü propolis kovandan alındığında
içeriğinde balmumu, arı ölüleri, larva kalıntıları, bitki parçaları
ve farklı kirlilikler bulunabilir. Bu nedenle kullanılmadan önce
ekstraksiyon işlemi yapılarak yapısındaki etken maddelerin
alınması gerekir. Tarih boyunca propolis inşan sağlığında çe-
şitli amaçlarla kullanılmıştır. Bilim dünyası propolisin yaraların
enfeksiyondan korunması ve tedavisi, mikroplarla savaşma
gibi amaçlarla kullanılabileceğini ortaya koymuştur. Propolis,
antimikrobiyal ve antioksidatif özellikleri nedeniyle bağışıklık
sistemini desteklemektedir.
Bu parçada propolisle ilgili aşağıdakilerin hangisi
söylenemez?
A)
B)
C)
D)
E)
Vücudun savunma mekanizmasında etkili bir maddedir.
İnsan vücuduna doğrudan alınması zararlı olabilmektedir.
İnsanların çok eskiden beri kullandıkları bir maddedir.
Bilim dünyası yakın dönemde büyük ilgi göstermiştir.
Arılar temizlik amacıyla kullanmaktadır.
A)
B)
C)
D)
E)
toplumlar dillerine sahip çıkmalıdır.
bir toplumun dili bozulursa o toplum yok olmaya
mahkumdur.
halkın mutluluğunun anahtarı, dilin bozulmamasında
saklıdır.
dil birçok kurumun temel taşıdır.
bir toplum dil bilgisi kurallarını öğrenmelidir.
16. Polisiye romanın onaya çıktığı ve toplum tarafından hızla benim-
sendiği 19. yüzyılda hukuk, devlet ve toplum anlayışında köklü
değişiklikler yaşanmıştır. Polisiye romanlar, sosyal dokudaki çok
yönlü değişikliklerden diğer roman türlerine göre daha çok etki-
lenmiştir. Bu edebî türün tekniği ve kurgusu; duygusal tasvirlerin
hâkim olduğu, olayların kıskançlık, kin, intikam benzeri sebep-
lere dayandırılarak onaya konulduğu klasik romandan farklıdır.
Polisiye romanlarda klasik roman karakterlerinin ölüm karşı-
sındaki duygusal tepkilerinden oldukça farklı bir tepki dikkati
çeker. Polisiye romanı, kahraman zekâsını bilimin imkânlarıyla
bir araya getirme bakımından hiçbir romanda görülemeyecek
özellikler taşır. Bu sürecin edebî aktarımındaki üslup ise klasik
romanlarda rastlanmayacak kadar gerçek ve tekniktir.
Bu parçaya göre aşağıdakilerin hangisi polisiye romanı,
diğer roman türlerinden farklı kılan yönlerden biri değildir?
A)
B)
C)
D)
E)
Bir ileti doğrultusunda hareket etme
Bilimin olanaklarından yararlanma
Toplumsal değişimden daha çok etkilenme
Olay anlatımında değişik yöntemler kullanma
Ölüm karşısında farklı bir tavır takınma
313
