4.
240
2023 ÇIKMIŞ SORULAR
İstanbul Araştırmaları Enstitüsü; Osmanlı'nın çok dilli
toplumunda, erken modem dönemin sınırları geçiş-
ken coğrafyasında, şekillenerek ortaya çıkan ancak
matbaanın Osmanlı'ya gelişiyle birlikte XIX. yüzyılda
önemini kaybetmeye baş ayan el yazması kültürünü,
"Hafıza-İ Beşer: Osmanlı Yazmalarından Hikâyelefl
başlıklı sergiyle yeniden gündeme taşıyor.
Bu cümleden aşağıdakilerin hangisine ulaşılabilir?
A) Osmanlı'nın el yazması kültürü hakkındaki İlk çalış-
maları, İstanbul Araştırmaları Enstitüsü yapmıştır.
B) Matbaanın yaygınlaşmasından dolayı Osmanlı'da
XIX. yüzyıldan itibaren el yazması eserler kaleme
alınmamıştır.
C) Farklı dillerin etkisiyle bir kültür hâline gelen el yaz-
ması geleneği, Osmanlı'da XIX. yüzyıla kadar Öne-
mini sürdürmüştür.
D) *Hafıza-İ Beşer: Osmanlı Yazmalarından Hikâyeler'
sergisinde XIX. yüzyıldan Önceki eserler bulunmak-
tadı r.
E) Osmanlı topraklarında çok uluslu bir toplumun ya-
şaması, el yazması eserlere verilen Önemin artma-
sağlamıştır.
Poligraf veya bilinen adıyla yalan makinesi, bedenin
çeşitli bölümlerine iliştirilmiş sensörler aracılığıyla oto-
nom sinir sistemi etkinliğini Ölçer. Makine yalanlan de-
ğİl; korku Öfke gibi belli duygular sonUCu oluşan nefes
alp verme, terleme ve nabızdaki değişimleri saptar.
Masumların, konuyla İlgili sorulara ve kontrol sorula-
rina yanıt verme biçimlerinde fiziksel bir farklılık olma-
yacağl kabul edilir. Ancak kişi, otonom sinir sistemini
baskılamak için ilaçlar kullanabilir; birtakım tekniklerle
testleri yamltmak üzere kendini eğitebilir. Böyle bir du-
rumda testler güvenirliğini yitirdiğinden suçlular kadar
masumlar da zan altında kalır.
Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi
ygk!yr?
A) Açıklama
B) Örnekleme
C) Karşılaştırma
D) Tartışma
E) Gerekçelendirme
6.
7.
(l) Masallarda genellikle mekânlar kesin bir şekilde be-
timlenmez (II) Anlatan daha "Bir varmış, bir yokmuş..."
derken dinleyici Çinde yaşadığı fiziksel dünyayı terk
ederek düşsel bir evrene yerleşir. (III) Aktarılan uzak
ülkeler, büyülü ormanlar, gizemli mağaralar her din-
leyİcİnİn kendi düş gücüyle kurduğu evrenin içinde
devinip durur. (IV) Düş gücü belirli göstergelerle İşler;
İçinde yaşanılan dünyadan alınmış olan bu göster-
geler masallarda dinleyiciye dönüştürülerek aktarılır.
(V) Aynı kültürel kodlara sahip anlatıcı ve dinleyiciler
ortaklıklardan yola çıkarak kendi anlatılarını üretir.
(VI) Bir başka ülkeye ait olan masalların anlaşılması
İse o masallardaki göstergelerin düş gücü aracılığıyla
bilinen göstergelere dönüşmesi sayesinde mümkün
olur.
Bu parça İki paragrafa ayrılmak istense ikinci pa-
ragraf numaralanmış cümlelerin hangisiyle baş-
larp
B) III
E) vı
(l) Ebbinghaus 1895'te yaptığı araştırmayla yeni
bir sorgulama alanı açmış ve psikolojinin bilimsel
bir disiplin olarak yerleşmesine yardımcı olmuştur.
(II) Öğrenme ve hafıza üzerine yaptığı bir deneyde Eb-
binghauş, çağrışım unsurunu ortadan kaldırmak İçin
ünsüz-ünlü-ünsüz biçiminde (ZUC ve NAG gibi) 2300
tane 3 harfli anlamsız hece oluşturmuştur, (III) Listeler
hâlinde grupladığı hece erin her birine saniyenin küçük
bir bölümü boyunca bakmış, listeye İkinci kez göz at-
madan 15 saniye beklemiş ve bu İşlemi tüm seriyi hızla
tekrarlayabilene kadar sürdürmüştür. (IV) Ebbinghauş,
her seferinde farklı uzunlukta listeler ve farklı öğrenme
aralıkları deneyerek öğrenme ve unutma hızlarını not
etmiştir. (V) Bulgularına göre anımsamadaki en hızlı
kayıp ilk saatte yaşanmakta, sonra hafifçe yavaşla-
makta ve 9 saat sonunda Öğrenilenler yüzde 60 ora-
nında unutulmaktad r,
Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi
düşüncenin akışını bozmaktadır?
C) III