Çekim Ekleri
C. Hem İsme hem de Fiile Gelen Çekim Ekleri
ı. Ek Fiiller
Bi İM BİLGİSİ
-dl
Belirli geçmiş zaman belirtir. İsiml«i yüklem,
basit çekirnlİ fiilleri birleşik çekimü
Befrsİz t*tİr.
basit çekindi fiilleri birleşik çekimli
İşim soylu sözcüklere
ve basit ç*knli fiilleri birleşik çekimli
Ad soylu sözcüklerin smuna gelh•. Geniş za-
nurun birinci tekil kişisini bildirir.
Ad soylu sözcüklerin scxwna gelt. GHüş za-
manin ikirx:i kişisirü bdirt*.
Ad soylu sözcüklerin samana gelir. Geniş za-
nurun üçüncü tekil kişisini bektir.
Ad soylu sözcüklerin sauna gelh•. Geniş za-
rnanın birinci çoğul kişisini belirtir.
Ad soylu scxwna gelh Geniş za-
rnanm ikirx:i çoğul kişisini
Ad soylu sözcüklerin smuna gelir. Geniş za-
nurun üçüncü çoğul kişisini bektir.
-dl, -di, -du, -ti,
-ti, -tu, -tü
-nuş, -niş, -muş, -müş
-(1Yn,
-Sin, -sin. -sün
-dır, -ğ -dur, -dir, -tır,
-ür, -tur, -tür
-u, -iz, -uz, -üz
-sırtız, -siniz. -sünüz
-dırlar, -dirw, -dudu, -dürl«
Soru Ekinin İşlevleri
Lisedeyken çok çalışkan-ö-m.
Bizi oyalayan sen-di-n.
Annesini çok özlüyor-du.
Tuna Nem bir zamanlar bizim-rniş.
Saat İkiye doğu gelecek-miş.
SöylwwW gerçek-şe *niz zor.
Programh çalışıyor-sa başardı olur.
Ben kend hâlmde bfr nwnur-um.
Çok şükür; turp gibi-rirm
yokm başmda-şm.
ki yıl öğetnwl-şin.
Haşvi iyi bir arkadaş-tır.
Bu hediyeler senin için-dr.
Bahar çiçek çiçek açınca güzel-dt
Saat altı oldu mu evde-y-iz.
olursa olsun yanında-y-lz.
İkiniz de aym yaşta-ymz.
Kaç gümr orada-ymz?
saatte
Ahnwt ve Sinan çok çalışkan-dırhr:
Q
2. Bildirme Eki
Bu işim soylu sözcükler ile fiillere -dr ekidir. İşim soy-
lu sözcükl«e geldiğinde ek fiil İşlevi görün ve gö-
kunanlr.
Ws bitmiş-tir, çıkabilirsiniz. —nük)
Bu saatte kahveth kimse yok-tur. «esinlk)
O şimdi thrs çdışyor-dır. (olasılık)
Haşa' Bey muthka
Onun bütün nam bana-dr. (kesinlik)
Beki o biz anyv-dur.
kavramı
Yıllar-dr bur" oturuyoruz.
Ne zarnan-dr onu gömwniştün.
yu alr:
ateş-tir düşü gönüme.
korku-dır şuryordu köyleri.
3. soru Eki (Soru Edatı)
Bu ekin en Önemh Özelliği Önceki sözcüğe bitişine-
rnesidir. Soru eki mı (nü, mu, mü) "Wu edatı- oluak da
katx.JI «lilrn«tedir.
4
4
4
Ad soylu sözcükl«den soma
Smava mn nu
Ali mi ahcak?
sonra gelir:
Söze ş*mlık anlwnı verir:
Bu mu o kaür arkathşn?
Yoksa bağlacı Milwnı verfr•.
Çay m, kahve mi ikram «jeyİm?
Pekiştinne İşlevi görür.
mû Nr inşa".
Koşul kavramı vuİr.
Zaman kavramı verir:
Bahu geldi mi yaylaya çıkarız.
Sözde yapy:
Benim mi Alhh 'm bu çkgili yüz?
AVANTAJ
YAYINLARI
99
