CANLILARDA ENERJİ DÖNÜ?ÜMLERİ
- Fotosentez
CANLILARDA ENERJİ DÖNÜŞÜMLERİ
Enerji, bir değişikliğe neden olma kapasitesi olarak açıklanır. Potansi-
yel enerji durağan cismin ya da maddenin biriktirdiği, kinetik enerji ise
maddenin hareketinden dolayı sahip olduğu enerjidir.
Hücrede gerçekleşen olayların tamamına metabolizma denir. Basit
moleküllerden kompleks moleküllerin sentezlenmesine anabolizma,
kompleks moleküllerden basit moleküllerin oluşmasına katabolizma adı
verilir.
Endergonik tepkimelerde enerji gerekir, ekzergonik tepkimelerde ise
BİRLİKTE ÇÖZELİM
Endergonik reaksiyonlara;
I. biyosentez,
II. aktif taşıma,
III. sinirsel iletim
verilenlerden hangileri örnek gösterilebilir?
A) Yalnız I
D) II velil
B) iveli
enerji çıkışı olur.
Ekzergonik
te kimeler
Oksijenli
solunum
Oksijensiz
solunum
Fermantasyon—•
ATP (Adenozin trifosfat)
C) ivelll
E) ı, II ve III
Endergonik
te kimeler
20
Enerji —v Biyosentez
tepkimeleri
Enerji Aktif taşıma
Enerji Sinirsel iletim
Enerji Fiziksel hareket
ve kas faaliyetleri
AT? tüm canlı hücrelerde ortak olup hayatsal faaliyetlerde kullanılan
enerji şeklidir.
Canlılarda hücre içinde sentezlenir ve hücrede harcanır.
Hücrede elektrik, ısı ve hareket gibi enerji formlarına dönüştürülür.
Depo edilemez ya da başka bir hücreye transfer edilemez.
Nükleotit yapılı olup adenin, riboz ve üç adet fosfattan oluşur.
Adenozin molekülüne bir fosfatın bağlanmasına adenozin monofos-
fat(AMP), AMP'ye bir fosfatın bağlanmasıyla adenozin difosfat(ADP),
ADP'ye bir fosfat eklenmesiyle adenozin trifosfat(ATP) oluşur.
Adenin
Riboz
ATP
Ttifosfat
0-0-0
Aden in
Difosfat
0-0
Riboz
ADP
Adenin
Monofosfat
Riboz
AMP
ATP molekülünün hücre solunumu ile yapımına ve metabolik faaliyetler-
de harcamak için yıkımına ATP döngüsü denir.
118
Endergonik tepkimelerde enerjiye gereksinim var-
dır. Biyosentez, aktif taşıma, sinirsel iletim ve kas
faaliyetleri endergonik tepkimelerdir.
Doğru cevap (E) seçeneğidir.
H sıcAK BÖLGE
Canlılardaki fosforilasyon ve defosforilas-
yon tepkimeleri, endergonik ve ekzergonik
reaksiyonlar arasında bir köprü oluşturur.
SIRA SENDE - ı
ATP ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan
hangisi yanlıştır?
A) Canlı hücrelerde depo edilemez.
B) Yapısında deoksiriboz şekeri yer alır.
C) Nükleotit yapıya sahiptir.
D) Yalnızca hücre içinde harcanır.
E) Bir hücreden başka hücreye transfer edilemez.