CANLILAR VE ÇEVRE
10. B
6.
7.
Adaptasyon, canlıların bulundukları ortamda yaşama şansını
arttıran genetik potansiyeldir. Aşağıda numaralandırılmış bazı
canlı türleri verilmiştir.
II
Buna göre yukarıdaki numaralı canlı türlerinin sahip ol-
düğü adaptasyonlarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi
doğru değildir?
A) I numara, genellikle çöl gibi sıcak bölgelerde yaşar. Sırtın-
daki hörgüç yağ deposudur. Uzun susuzluk dönemlerinde
yağlar parçalanarak su elde edilir. Ayrıca uzun kirpiklere
sahiptir. Kirpikler çöl ortamında gözün kum tanelerinden
korunmasını sağlar.
B) II numara, yıllık yağış miktarının yüksek olduğu alanlarda
yaşar. Köklerinin saçak kök sistemine sahip olması saye-
sinde toprağın derinliklerindeki suları rahatlıkla kullanabilir.
C) III numara, sahip olduğu kalın kürkünün altındaki kalın yağ
tabakası sayesinde kutuplardaki dondurucu soğuklarda
yaşayabilir. Ayrıca kürkünün beyaz olması onu avlarından
gizler.
D) IV numara, sahip oldukları anlık renk değiştirme özellik-
leri ile bulundukları ortamın hakim renklerine bürünerek
düşmanlarından rahatlıkla gizlenebilirler.
E) II numaralı canlıda, yapraklarının ince olması ile terleme
yüzeyi azaltılmıştır. Böylece su kaybı en aza düşürülmüş-
tür. Ayrıca gövdelerinin su depolama özelliği sayesinde
kurak geçen zamanlarda hayatlarını sürdürebilirler.
Canlıların çevre şartlarından etkilendiklerine dair,
I. Sirke sineklerinin döllenmiş yumurtaları 18 OC'de gelişirse
kıvrık kanatlı, 34 'C' gelişirlerse düz kanatlı olması
II. Kulak kıllıllğl olan babanın kulak kıllıllğına sahip erkek
çocuğunun olması
III. Himalaya tavşanlarının tıraşlanmış derilerinin üzerine buz
konduğunda çıkan tüylerin siyah renkli olması
durumlarından hangileri örnek verilebilir?
8.
9.
10.
TEST
ÖSYM TARZI
Çevresel faktörlerden dolayı DNA'da nükleotit dizilimlerinin de-
ğişmesine mutasyon denir. Mutasyona neden olan faktörlere
ise mutasyon oluşturucu anlamında mutajen denir. Canlılarda
mutasyona sebep olan çok sayıda mutajen vardır.
Buna göre canlı hücrelerinde,
I. Morötesi Işınlar
II. Organik besinler
III. Radyasyon
IV. Virüsler
verilenlerden hangileri mutajen olarak tanımlanır?
A) Yalnız II
D) II, Illve IV
C) l, llve III
E) l, III ve IV
Bir komünitede bulunan popülasyonlar arasında ya da bir
popülasyonun bireyleri arasında çevre şartlarına uyum sağ-
[ayanın hayatta kalma şansı daha yüksektir.
Buna göre, yıllık yağış oranı düşük olan bir bölgede ya-
şayan bitki türlerinin aşağıda verilen özelliklerden han-
gisini bulunduran bireylerin yaşama ve çoğalma Şansı
diğerlerine göre düşüktür?
A) Stomaların yaprak altında bulunması
B) Kalın kütiküla tabakası bulundurma
C) Stomaların yaprak üstünde ve çok sayıda olması
D) Gövde de su depo edebilme
E) Köklerin toprak yüzeyine yakın olması
DNA'da meydana gelen ve canlıda kalıcı değişimlere neden
olan olaya mutasyon denir. Bireyde meydana gelen mutas-
yanlar, yeni nesle aktarıldığında gen havuzunda değişim
meydana gelebilir.
Mutasyonlar canlıların,
I. Vücut hücreleri kromozomları
II. üreme hücreleri kromozomları
III. Vücut hücrelerinin X ve Y kromozomları
verilen kromozomlardan hangilerinde meydana gelirse
türe ait gen havuzunda değişikliğe neden olur?
A) Yalnız I
D) ı ve III
B) Yalnız II
A) Yalnız I
D) II ve III
B) Yalnız II
E) ı, II ve III
299
