C
o
Ğ
R
8.
9.
10.
Türkiye üç tarafı denizlerle çevrili olmastna rağmen dağ-
'ann kıyl çizgisine uzanış doğultusu ve yükselti nedeniyle
çoğu alan deniz etkisine kapalıdır. Bu durumda iç kesim-
'erde karasalllk belirginleşir. Akdeniz ve Karadeniz Bölge-
lerinde dağların kıyı çizgisine paralel uzanması denizel
iklimin iç kesimlere sokulmasını engellerken Ege Bölp
si'nde dağlan n kıyı çizgisine dik uzanması denizel İklimi iç
kesimlere ulaştırır. Türkiye'nin yüksek ve engebeli olma-
sına bağlı olarak batıdan doğuya doğru yükselti artar. Bu
durum da karasalliğın artmasına neden olur.
Cevap D
Türkiye'de dağların çoğunlukla doğ' - batı *LAtusuMa
Ege kıyılarında koy, körfez ve doğal liman Sayışınm
fazla olmasına,
Akdeniz ve Karadeniz kıyılarında falez oluşumuna,
İç kışırdarda karasalhğın şiddetinin anmasına.
ulaşımın doğu - batı doğrultusunda geüşmesine
neden olurken sıcak su kaynaklarının yaygınlığı bu durum
İle açıklanamaz.
Sıcak su kaynaklarının yaygın oluşu İse Türkiye'nin oluşu-
munu geç tamamlamış genç bir ülke olmasıyla açıklanabi-
lir. Bunun sonucunda fay hatlarının varlığına bağlı olarak
sıcak şu kaynaklan yer alm*tadır.
Cevap E
Ülkemizde Kuzey Anadolu Dağları, Karadeniz Bölgesön-
de; Toros Dağlan ise Akdeniz Bölgesi'nde kıyıya paralel
olarak uzanır. Karadeniz ve Akdeniz Bölgelerinde dağla-
an kıyı çizgisine paralel uzanması sonucunda;
boyuna kıyı tipi görülmesi.
kıyı İle İç kesim arası ulaşımın zorlaşması,
kıta sahanlığının dar olması,
limanların art bölgesinin dar dmaşl,
falez oluşumunun kolay delta oluşumunun zor ol-
yamaç yağışlarının Oluşması
sonuçları ortaya çıkarırken orman üst sınırının farklı yük-
şeltilerde olması; dağların kıyı çizgisine paralel uzanması
İle İlgili olmayıp enlem etkisi İle açıklanabilir.
Cevap E
Türkiye'de arazi yapısının dağlık ve engebeü '*nası bir-
çok konuda olumsuzluk yaşanmasına neden olmaktadır.
Bunlar arasında tarımda makineleşme. tanm alanlarının
oranının az olması; kara yolu ulaşımının zor, maliyetinin
yüksek olması yer almaktadır. Hidroelektrik enerji
siyelinin fazla olması yerşeküerinin dağlk ve engebeli ol-
maşının olumlu bir sonucudur.
Cevap C
A
11.
12.
13.
14.
F YA
Türkiye'de Dağlar, Ovalar ve Plato'ar
IV
Plato; akarsular tarafından derince yarılmış, çevresine
göre yüksekte kalmış geniş düzlüktür,
Haritadaki tararmış "Nara göre platoların en fazla ve
geniş yer kapladığı bölge İç Anadolu'dur, Haritada plato-
lann daha az yer aldığı alan İse I numara İle gösterilen
Ege Bölpşrdir.
Cevap A
Türkiye ortalama 1132 m yükseltiye sahiptir. Kuzey ve gü-
neydeki sıradağlar doğuda birbirine yaklaştığından Doğu
Anadolu Bölgesi, Türkiye'nin en yüksek ve engebeli böl-
gesidir. Bu durum birçok olumsuz etkiye neden olurken
dumlu etkiye de sahiptir.
Bunlar arasında;
Kış turizmi potansiyeli arlar.
Yaban hayatının devamına olanak sağlar.
Kış sporu için doğal ortam yaratır.
HüroeHtrk eneni potansiyelini artırır.
*ileri yer alır. Ancak dağların yüksek ve engebeli oluşu
alanlarının dar ve parçalı olmasına neden Olur.
Cevap E
Karadeniz Bölgesi'nde kıyı İle iç kesimler arasırxla ulaşı-
mm zorlaşması ulaşımın geçitlerle sağlanmasına neden
olurken Ege Bdgesi'nde geçitlere rastlanmaz. Bu duru-
mun ortaya çıkmasının nedeni dağlann kıyı çizgisine uza-
mş üğrultulanmn farklı olmasıdır. Karadeniz Bölgesi'nde
dağlar kıyı çizgisine paralel uzanırken Ege Bölgesi'nde
kıyı çizgisine dik uzanır.
Cevap A
Ovalar bulundukları ywe göre İç Ovalar ve kıyı ovalar ol-
mak üzere ikiye ayrılır. Kıyı Ovalarının büyük bir kısmı del-
ta ovası Olup fiziki haritada yeşil renkte gösterilir. Denize
yakın yerlerde oluşmuş ve yükseltileri en az olan ovalardır.
Sulu tarıma uygul
Daha Ilıman ikime sahip
Yer yer su baskınlarına uğramdan
Akusulann geçtiği yerlerden aşındırdığı malzemele-
ri taşıyarak kıyı derinliği az dan yedenle uzun yıllar
biriktirmeyle oluşmaları
Tanm ürünü çeşidi İse az değil oldukça fazladır.
Cevap E
12