Bölüm: 5
INS SORULARI
I "Ne zaman önemli bir toplantı için beyaz gömlek
giysem bütün çabama karşın yine de üzerime
yemek sıçratıyorum." diyen biri belki telaşlandı-
ğl, aşırı gayret sarf ettiği için gerçekten üzerine
yemek sıçratıyordur. Belki de başka renk gömlek
giydiğinde de üzerine yemek sıçratıyor ama onu
fark etmiyordur.
Bu parça aşağıdaki kavramlardan hangisine
örnek Oluşturur?
A) Nesne algılama
B) Algıda seçicilik
C) Algısal değişmezlik
D) Derinlik algısı
E) Algı yanılsaması
(2012-LYS)
2.
Korku filmlerinde ürkütücü ya da korkunç bir
sahneden hemen önce çalışan parçalara ben-
zer türden bir müzik işittiğimizde, gerginleşebi-
lir ya da kaygılanabiliriz. Çünkü bu tür müziği
korkuya yol açan sahnelerle ilişkilendirmişizdir.
Böyle olunca da bu tür müziklerden sonraki
sahneleri de korkunç olarak algılarız.
Bu parça aşağıdaki kavramlardan hangisi
için örnek niteliğindedir?
A) Şekil-zemin algısı
B) Algısal değişmezlik
C) Algıda gruplama
D) Algı yanılması
E) Algıda hazır bulunuştuk
(2011-LYS)
3.
Birçok insanın aynı anda konuştuğu, güldü-
ğü, gürültülü ve kalabalık bir ortamdaki
kişinin, karşısındakinin anlattıkları üzerinde
odaklanarak onun söylediklerini anlayabil-
mesi ve dikkatini ona yönlendirmesinde
aşağıdakilerden hangisinin rolü yoktur?
A) Konuşan kişinin sesinin yüksekliği
B) Dinleyen için konuşulan konunun ilgi çekici
olması
C) Konuşulan kişi ile dinleyenin arkadaşlık ilişkisi
D) Dinleyen kişinin biriyle konuşma ihtiyacı
E) Konuşan kişinin dinleyenin hemen yanında
olması
(2011-LYS)
118
Duyum ve Algı
4.
5.
Bir akşamüstü küçük kızımla birlikte eve gidiyor-
dük. Öğleden beri de ağzımıza lokma koyma-
maştık. Yolda gün batımının güzelliğini gösterdi-
ğimde, kızım şöyle dedi: "Evet, mavi bir tabak
üstündeki kızarmış bir böreğe benziyor."
Bu parçaya göre, aşağıdakilerden hangisi
çocuğun algılamasını etkilemektedir?
A)
B)
C)
D)
E)
Duygular
Kültürel etmenler
Zihinsel tutumlar
Gereksinimler
Fiziksel ortam
Bölüm 5
ÖSS SORULARI
Okumayı yeni öğrenen bir ilköğretim öğrencisi,
evde gördüğü elektrik faturasını okur. Bunu
annesine, anneannesine, halasına okutmak İster.
Hepsi sonra okuruz der. Son olarak dedesine
okutmayı dener, o da sonra okurum deyince,
çocuk: "Arna bugün okumalısınız. son okuma
tarihi bugün." der.
Çocuğun "son okuma tarihi" yazışını büyük-
terinden farklı algılayışı aşağıdakilerden han-
gişiyle açıklanabilir?
(2010-LYS)
Gözler, kulaklar, burun, dil ve parmak uçlan
temel olarak pasif alıcılardır. UyanclIarl hiç yorum
yapmadan beyindeki görme, işitme, koklama vb.
işlem merkezlerine iletirler. Bir Şey görüldüğün-
de, gözler, o şeyin güzel ya da çirkin olduğunu
anlamaz, sadece görüntüyü beyne aktarır.
Görüntü hakkında estetik bir yargıya varan, ona
güzel ya da çirkin diyen zihindir. "Güzellik, baka-
nın gözündedir." denildiğinde aslında "Bakanın
zihnindedir." denilmiş olur. Göz, bir Picasso
resmi İle şeker ambalajı arasındaki farkı bilmez
Bu parçadan aşağıdaki yargıların hangisine
ulaşılamaz?
A)
B)
C)
D)
E)
İçinde bulunduğu fiziksel ortamla
Gereksinimleriyle
Duygusal hazır bulunuşuyla
Sahip Olduğu bilgilerle
Yeniliklere açık olabilmesiyle
(2009-ösş)
3.
4.
2.
A)
B)
C)
D)
E)
Duyumlar, algılamanın dayanağını oluşturur.
Güzellik duyumsal verilere bağlıdır.
Duyu verileri nesneler olarak algılanır.
Güzelin algılanışı kişiden kişiye değişir.
Zihinsel süreçler algılamayı etkiler.
(2010-LYS)
- ranMTIK
Bir İtalyan soylusu, denizi hiç görmemiş birinin
şaşkınğına tanık olmak istemiş; taşralı, yoksul bir
halatçıyı alıp Napoli Körfezi'ne götürmüş. Körfe-
ze vardıklarında, gökle denizin 0 kocaman, muh-
teşem mavi gülüşünün buluştuğu yerde yoksul
halatçı, gözünü gemi direkleri, zincirleri, halat ve
palamarlar yığınının ortasına dikmiş. Yüzü keyifli
bir şaşkınlıkla aydınlanmış ve dayanamayarak
"Ne çok halat var!” diye haykırmış.
Bu parçada halatçının tepkisi aşağıdakiler-
den hangisiyle ilişkilendirilebilir?
A) Algıda seçicilik
B) Algıda örgütlenme
C) Algı yanılması
D) Algıda değişmezlik
E) Algıda bütünlük
(2008-ÖSS Ed-Sos)
FE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
Duyum ve Algı
Masaya bakıyorum açmış çiçekler görüyorum.
Aynı yerin fotoğrafını çekiyorum. Fotoğrafa bak-
tığımda ise çiçeklerin dışında saksıyı, masa örtü-
sünü, saksının dibinin kireçli, örtünün de düzen-
siz olduğunu fark ediyorum.
Parçada anlatılan durumda aşağıdakilerden
hangisinin rolü YQKWr?
A) Algı alanı
B) Algıda örgütlenme
C) Şekil-zemin ilişkisi
D) Algı yanılması
E) Dikkat
(2007-ÖSS Ed-Sos)
İki arkadaş bir kentin kalabalık kaldırımlarında
yürüyormuş. Ansızın bir tanesi olduğu yerde
durup yanındakine, "Duyuyor musun? Bir ağus-
tos böceği ötüyor." demiş. Arkadaşı şaşkın, dik-
katle çevreyi dinlemiş. "Ben duymuyorum; ama
bu gürültülü trafikte zaten nasıl duyulabilir,
imkânsız değil mi?" diye sormuş. Ağustos böce-
ğlni duyan, "Ben bir zooloğum, nasıl duymamın
yanıtını vermiş.
Bu parçada anlatılanlar, aşağıdakilerden han-
gişinin algı üzerindeki etkisine örnektir?
A) İlgilerin
B) Gereksinimlerin
C) Uyarıcı şiddetinin
D) Algı yanılmasının
E) Uyarıcının tekrarlanmasının
(2006-ÖSS Ed-Sos)
119
