BÖLÜM
CÜMLE ÇEŞİTLERİ
Anlamına, Yüklemin Türüne ve Yerine Göre Cümleler
KAVRAYALIM
Test . ı
(I) Zengin bitki örtüsüyle ünlü Doğu Karadeniz yaylaları dört mev-
sim ayrı güzeldir. (II) Ziyaretçilerini, yazın yemyeşil ormanlarıy
la, kışın ise muhteşem kar manzaralarıyla büyüler. (III) Ağaçlar-
la Örtülü dik yamaçlarının manzarası her mevsim
(IV) Ünü yurt dışına yayılmış yayla evleri konaklamak İsteyenler
için oldukça idealdir. (V) Yayla yolu üzerindeki belli duraklarda
yöresel lezzetlerin Sünüldüğü kahvaltı ve akşam yemeği seçe-
nekleri mevcuttur.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi, yüklemin
türü bakımından Ötekilerden farklıdır?
2.
3.
4.
5.
6.
Aşağıdaki cümlelerden hangisi ögelerin dizilişi bakımından
kurallı bir cümledir?
A)
B)
C)
D)
E)
Kıpırtılar başlar sularda akşam Oldu mu.
Tükenmiş sevgiler vardı unutamadığım.
İmkânsız bir Şey bu hayat ve sizi unutmak.
Sarp dağlardan Örülmüş dört duvar içindeyim.
Kilometre taşlarından duvarlar büyüyecek içimde.
C) III
D) IV
Aşağıdaki cümlelerin hangisi anlamca olumludur?
(l) Bir an dalmıştı Ahmet Bey. (II) Yüzüne yansıyan, derin bir ha-
yal kırıklığıydı. (III) Belli yaşa gelmiş herkesin geçen zamana ha-
yıflandığı gibi o da hayıflanıyordu. (IV) Bu arada koltuğun üzerin-
den karşı duvara doğru öylesine bakıyordu. (V) O esnada on üç
on dört yaşlarında bir çocuk, elinde iki kutu ayran ile içeri girdi.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi, yüklemi-
nin türü bakımından Ötekilerden farklıdır?
A)
B)
C)
D)
E)
Ne şiir ne müzik eskisi gibi hitap ediyor artık bana.
Ayağına kadar gelen bu fırsatı hiç kaçırır mı o?
Kardeşim de babamlarla Antalya'ya gidecekmiş.
İstediğimi bulabileceğimiz bir mağaza yok buralarda.
Bu konuyu öğretmenimle bir daha görüşmeyeceğim.
q III
D) IV
Aşağıdakilerin hangisi koşul cümlesi değildir?
A) Oğlum, sen yeter ki hedefini belirle, ben seni en iyi okullara
da gönderirim.
B) Sıranın size gelmesini burada bekleyebilirsiniz ancak çok
sessiz durmalısınız.
C) Gündüzlerin aşırı sıcak olduğu bu ülkede saat 15.00 olma-
dan İş yerleri açılmazdı.
D) Konuşmanın bir anlamı yok, gönderdiğim mektubu Okudun
mu her şeyi daha iyi anlayacaksın.
E) Bu şehirde yolcu Olsa da olmasa da metrolar sabaha kadar
çalışıyor.
Soru ögesi barındırıp bir cevap beklenmeyen cümlelere sözde
soru cümlesi denir.
Aşağıdakilerin hangisinde bu tanımı Örneklendiren bir kul-
lanım vardır?
A)
B)
C)
D)
E)
Babam İzmir'e giderken şeni de yanında götürmez Olur mu?
Yemekleri hazırladıktan sonra bahçede çalışanları da çağır-
mayacak mıyız?
Kimi anneler, neden bebeklerinin ağlamasına kayıtsız kall-
yor?
Bu kitabın orijinalini arasam nerede bulabilirim acaba?
siz, bu konuya önem vermeyen bir bilim adamı düşünebili-
yor musunuz?
287
