BÖLGELER
f. Yerleşme Özellikleri
Bölgede önemli yerleşmeler, ovalarda ve dağların eteklerinde toplanmıştır.
Bölgede karasallğın etkisiyle yazları sıcak geçer. Bu durum. 2000 metreye
kadar Olan yüksek kesimlerde bile tanrnsal etkinliklerin yapılmasına olanak
kılmıştır. Bu nedenden dolayı, bölgenin yüksek kesimlerinde de yerleş-
meler kurulmuştur.
Başlıca kentleri Malatya, Erzurum, Elazığ, Erzincan ve Van'dır.
Nüfusun büyük bir kısmı kırsal kesimlerde toplanmıştır. Kırsal kesimlerde
genel olarak toplu yerleşmeler görülür. Güneydoğu Toroslarda ise dağınık
yerleşmeler görülür.
g. Ekonomik Özellikleri
Bölgede halkın geçim kaynakları daha çok tanm ve hayvancılıktır.
Tarım
Döğü Anadolu Bölgesi'nde İklim koşullarının elverişsiz ve yerşekjllerinin
engebeli olması nedeniyle tarımsal etkinlikler sınırlı alanlarda yapılmaktadır.
Bu nedenle tarımsal üretim ve çeşitlilik azdır.
Bölgede yetiştirilen başlıca tanm ürünleri buğday, arpa, şekerpancarı,
tütün, pamuk, sebze ve meyvedir.
ORNEK SORU:
Doğu Anadolu Bölgesi'nde tanm alan-
lanmn, diğer bölgelere göre az olmasının
temel nedeni aşağıdakilerden hangisi*?
A) Yerşekillerinin engebeli, yükseltinin
fazla olması
B) Yıllık sıcaklık ortalamalarınm düşük
C) Su kaynaWannm yetersiz oh-naşl
D) Yağış rejiminin düzensiz ohnası
E) Kışların uzun olrnaşl
ÇÖZÜM:
Doğu Anadolu Bölgesi'nde yerşekMerİnİn
engebeli ve yükseltinin fazla olmay
nedeniyle tanm alanları daha azdır.
YANIT: A
ÖRNEK SORU:
L Akarsu enerji potansiyeli
M. Dağcılık Ve kış turizm "nakkn
III. Ulaşım koşullan
IV. Tanm aknlanmn oram
Doğu Anadolu Bölgesi'nde yükselti
engebenin fazla olması yukandakiler-
den hangilerini olumsuz etkiler?
BÖLGELER
Bölgede et ve süt ürünleri ile canlı hayvan ticareti halkın önemli geçim kay-
Erzurum-Kars ve Hakkâri bölümlerinde arıcılık gelişmiştir.
Bölgedeki Hazar. Ç:ddır ve Akaş gölleri ile Karakaya ve Keban baraj göl-
lerinde tatlı Su balıkçılığı yapılmaktadır. Akarsu boylannda yer yer balık
çiftlikleri biçiminde kültür balıkçılığı da yapılmaktadır.
Koyum %372 Kl keşi: % 202
Krn» d: % 12.7
Süt: % 19,6
14
Buğday: % 7
Fasutye: % 128
Arpa: %
Kayısı: % 554
Şpancan: % 10,8
Şalgan: % 41,7
Grafik• 44: Doğu Anadolu Bölgesi'nde 2003 'flhnda ürelilon bazı
tanm ürünlerinin Türkiye toplam üretimindeki payı (DİE)
Hayvancılık
Yerşekillerinin engebeli olması, yükseltinin fazla drnaşl ve karasal İklim
koşullarının görülmesi gibi nedenlere bağlı olarak, halkın geçim kaynaklan
içinde hawanclllk daha çok Ön plana çıkmıştır.
Özellikle bölgenin kuzeydoğusunda Erzurum-Kars Bölümü'nde yazları
serin ve yağışlı geçmesi nedeniyle, büyükbaş hayvancılığa elverişli geniş
çayırlıklar oluşmuştur.
Bu kesimlerde çoğunlukla büyükbaş hawanclllğın gelişüğİ mera hay-
vancthğl yapılmaktadır.
Coğrawa 1-2 Konu Anlatımlı / Soru Bankası
A)lvell
B)' ve III q nvelll
E) 111 veıv
ÇÖZÜM:
Yüksem ve engebenin fazla olmay ulaşmı
ve tanm alanlarınm oramm olumsuz yönde
YANIT: E
Grafik- 45: Doğu Anadolu Bölgesi'nde 2003 yılında bazı hayvan
türleri ve üretilen bazı hayvansal ürünlerin Türkiye
toplam üretimindeki pay' (DİE)
Yeraltı Zenginlikleri
Doğu Anadolu Bölgesi, maden bakımından Türkiye'nin en zengin bölge-
eldir. Özellikle Yukarı Fırat Bölümü'nde zengin maden yatakları vardır.
Bölgede çıkardan başlıca madenler; demir, bakır,
krom, linyit, çinko,
kurşun ve kaya tuzudur.
Bölgede sanayi yeterince gelişme göstermemiştir. Bu durumun başlıca
— mevsiminin çok soğuk ve uzun sürmesi,
— ulaşımın güçlMe ş*nmaşl,
— ham madde kaynaklarının yetersiz olması,
— nüüş fazla olduğu, baüdakİ tüketim merkezlerine uzak
Dâha çok tarıma dayalı sanayi tesisleri vardır. Sanayi tesislerinin çoğu
devlet tarafından kurulmuştur.
Bölgede kurulan başlıca sanayi kollan; şeker, yem, dokuma, çimento fab-
rıkaları ile ferrokrom ve demir işletmeleridir. Ayrıca et kombinaları ile süt
fabrkalarl bölgedeki diğer sanayi tesisleridir.
—651—
ÖRNEK SORU:
Kars Ardahan Yöresi'nde yaz yağışı İle
oluşan gür otlaklarm bulunması aşağı.
dakilerden hangisine olanak sağlamış.
A) KIŞ turizmine
B) Büyükbaş hayvancılığa
C) Kümes hayvancılığına
D) İpek böcekçiliğine
E) Bahçe tarımına
ÇöZüM:
Yaz yağışl İle Oluşan gür otlaklar büyükbaş
hayvancılığa uygun onam sunar.
YANIT: B
ÖRNEK SORU:
Doğu Anadolu Bölgesi'nin gelişme dü•
zeylnln anırılmasında aşağıdakilerden
hangisinin etkili olacağı söylenemez?
A) Hayvan ürünlerinin işlendiği fabrikaların
kurulması
B) Yeraltı kaynaklarının işletilmeye başlan-
C) Meracıllğm yaygınlaştırılması
D) Ulaşım ve ulaştırma olanaklarının çeşit-
lendirilmeşj
E) Eğitim ve sağlık gibi sosyal olanakların
artınıması
ÇÖZÜM:
Mera hayvancılığı doğal koşullara bağlı
İlkel hayvancılık yöntemidir. Doğu Anado-
lu'da mera hayvancılığı yaygındır.
YANIT: C
Coğrava -2 Konu Anlatım" I Soru Bankası
