BÖLGELER
Ege Bölgesi
İç Anadolu Bölgesi
Harita 5 : Akdenğ Bölgesi ve
Anadolu
d an İ . I ü mg -Y'Güneydoğ
Anadolu
Suriye
ÖRNEK SORU:
Aşağıdakilerden hangisi Karadeniz BÖI•
gesj ile Akdeniz Bölgesi'nin benzer
Özelliklerinden biridir?
A) Yağış rejimi
B) Nüfus yoğunluğu
q bük' örtüsü
D) Tanm ûrûn çeşid
E) Dağlarm kıyıya uzanış doğrultusu
ÇÖZÜM:
Hem Akdeniz hem de Karadenk bölge-
'erinde dağlar kıyıp paralel uzanmaMadM.
YANIT: E
BÖLGELER
Orta Toroslar:
— Taşeli Platosu'ndan başlayıp güneybatı-kuzeydoğu yönlü uzanıp, Doğu
Anadolu ile İç Anadolu sınırında bulunan Uzunyayla Platosu'na kadar
— Taşeli Platosu'nün itibaren şırasıyla Balkar, Aladağlar, Tahtalı ve
Binboğa dağlan Orta Torosları oluşturur.
— Bu dağların 3000 metreyi aşar.
Akdeniz Bölgesi'nin doğuşunda İskenderun Körfezi İle Antakya-
Kahramanmaraş Oluğu arasında kuzey-güney doğrultusunda uzanan Nur
Dağlan yer Nu Dağlan üpik bir horsttur.
Bölgenin başha platoları, batıda Teke ve orta kesirnlerde Taşeli plato-
Bölgenin doğusu Doğu Anadolu Fay Kuşağı, batısı İse Batl Anadolu Fay
sistemi İçinde kaldığından derecede deprem alanlarındandır. Bu
nedenle depremler daha çok bölgenkl doğuşu ve batışında görülür.
Bölgede Oluşan başhca depremler; 1971 Burdur, 1998' de Ceyhan (Adana)
Bölgenin Orta kesimlerinde Anamur İle Taşeli Platosu arasıMaki şaha,
Türkiye'de deprem riskinin en az Olduğu alanlardandır.
Bölgedeki ovalar daha çok kıyı kesimlerinde toplanmıştır. İÇ kesimlerde
ovalar yerşekillerinin dağlık olması nedeniyle az yer kaplar.
Bölgenin başlıca ovalan; Çukurova, Silifke, Alanya, Antalya ve Amik
Adana Ceyhan ovalarınm birleşmesinden Oluşan Çukurova, Seyhan ve
Ceyhan nehirlerinin taşıdığı alüvyonların İskenderun Körfezi'ni doldur-
malanyla oluşmuştur. Türkiye'nin en büyük ve en verimli ovasıdır.
Bölgenin İç kesimlerinde Burdur, Isparta, Kahramanmaraş ovalan yer alır.
Kireçtaşlarınm yaygın Olduğu bölgenin batl kesimlerinde, Çöküntü alan-
larımn karstik olaylara olarak genişlemesiyle karsük Ovalar (polye)
oluşmuştur. Acıpayam, Tefenni, Elmalı, Korkuteli, Kestel ve Gembos bu
Şekilde Oluşan ovalardır.
Akdeniz Bölgesi'nde kalkerli (kireçtaşı) arazi geniş alan kapladığından,
karsök şekler Oldukça yaygmdır.
Akderüz Bölgesrnde dağların denize paralel uzanması nedeniyle, boyuna
kıyılar görüür. Bu nedenle kıyı, girintili çıkıntılı değildir.
Bölgenin batışında Teke Yöresi'nin güney kıyılan (Kaş-DaIaman arası),
dağlarm dik uzanması nedeniyle girintili çıkıntılıdır.
Antalya, Mersin ve İskenderun bölgedeki başlıca körfezlerdir. Teke ve
Taşeli yarımadaları da bölgenin başlıca yanmadalardır,
Akdeniz kW'larında falez, kumsanar ve delta oluşumları vardır. Genel olarak
hlezler yanmadalarm kıyılarında yaygın Ren. kumsallar; körfez ve delta
kıyılarında yaygındr.
ÖRNEK SORU:
Aşağıdaki dağlardan hangisi Akdeniz
Bölgesi'ndeki Toroslar üzerinde yer
'Acı Ispar9
AKDENİZ BÖLGESİ
almaz?
A) Balkar B) Tahtalı
D) Menteşe
ÇÖZÜM:
C) Dedegöl
E) Bey
Akdanlz Bölgesi, Marmaris'in doğusundan adını aldığı deniz boyunca
Gaziantep Platosu'nun batışına kadar uzanır. İç kesimlerde Toros Dağ
kuşağının kuzey eteklerini İçine alır.
Bölgenin batısında Ege Bölgesi, kuzeyinde İç Anadolu, doğusunda Doğu
Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgeleri İle Suriye yer alır.
Akdeniz Bölgesi 122.100 km2PIik yüzölçümü İle Türkiye yüzölçümünün yak-
laşlk % 15'inİ kaplar. Bu büyüklükle dördüncü büyük yüzölçüme sahip böl-
gadir.
A. BÖLGENİN GENEL COĞRAFİ ÖZELLİKLERİ
a. Yerşeklllerl
Akdeniz Bölgesi genel Olarak dağlıktır. Bölgenin büyük kısmını Toros
Dağları oluşturur. Kıyıya paralel bir biçimde uzanan Toros Dağları'nın
doğusu batısından daha yüksektir.
III. Jeolojik Devir'de Alp orojeneZİ İle Oluşan Toros Dağlan, Alp-Himalaya
kıvrım dağ sisteminin Anadolu'daki güney kolunu Oluşturur.
Akdeniz Bölgesi'nde Toros Dağlan, Batı Toroslar ve Orta Toroslar olmak
üzere iki kısma ayrılır:
Batı Toroslar:
— Antalya Körfezi'nin batısında ve doğuşunda, denize paralel olarak
birkaç sıra halinde uzanırlar.
Körfezin batısında, Taka Platosu İle Göller Yöresi arasında güneybatı-
kuzeydoğu yönlü uzanan dağlar şırasıyla Bey Dağlan, Akdağlar, ÇI•
çekbaba ve Barla dağlarıdır.
— Göller Yöresi 113 Taşeli Platosu arasında kuzeybatı-güneydoğu yönlü
uzanan Sultan Dağları, Dedegöl Dağlan ve Geyik Dağları uzanır.
— Batl Torosların bazı kesimlerinde yükselti 2500 metreyi geçer.
Ccğra@'a 1-2 Konu Anlatının Soru Bankası
Menteşe Dağlan Ege Bölgesi'nde yer alır.
Bu dağlar Toros Dağlan İçinde yer almaz.
YANIT: D
ÖRNEK SORU:
Akdeniz Bölgesi'nde yüzey şekillerinin
aşağıdakilerin hangisi üzerinde etkili 01-
düğü söylenemez?
A) KIP İle İç keşimler arasında tarımsal
ürün çeşitleri bakımından fark olması
B) Turizm etkinliklerine bağlı olarak mev-
simler arasındaki nüfus farkının fazla
C) Yaz mevsiminde yaylacılık etkinlik-
lerinİn olması
D) İç kesimlerin kıyılarına göre seyrek nü-
'uslu olması
E) Akarsuların derin vadiler İçinde yer al-
ÇÖZÜM:
Akdeniz Bölgesi'nde kıyı turizmi geliş-
miştir. Bu durum bölgenin İklim koşullarıy-
la ilgilidir.
YANIT: B
Coğrafya 1-2 Konu Anlatımlı I Soru Earlkaşl