2.BöCüm / Popülasyon Ekolojisi
POPÜLASYONLARDAKİ AŞIRI BÜYÜMENİN OLASI
B.
SONUÇLARI
Popülasyondaki birey sayısı arttıkça popülasyon yoğunluğu artar. Yoğunluk
artışına paralel olarak artan çevre direnci popülasyon yoğunluğunda azalışa
neden olur. Popülasyon yoğunluğundaki azalışı ise birçok memeli hayvanda
görülen kısırlık, düşükler, ölü doğum, aşırı saldırgan davranışlar gibi faktörler
etkiler. Ve sonuçta popülasyon büyümesi kontrol altına alınır.
Bazı hayvan türlerinde popülasyon büyüklüğü, türün biyolojik yapısından kay-
naklanan faktörler tarafından düzenlenir. Popülasyon yoğunluğundaki artış
hayvan türünde strese neden olur. Stres sonucunda meydana gelen hormonal
değişiklikler, eşeysel olgunlaşmayı ve bağışıklık sistemini baskılar. Bu durum
ise doğum oranının azalmasına, ölüm oranının artmasına yol açarak popülas-
yon büyümesinin kontrol altına alınmasını sağlar.
C. NESLİ TEHLİKEDE OLAN TÜRLER
Ekosistemin dengede olması ve sürdürülebilirliği için biyolojik çeşitliliğin koru-
ma altına alınması gerekir.
Biyolojik çeşitliliği tehdit eden ve türlerin yok olmasına neden olan en önemli
faktörler,
• Habitatların tahrip edilmesi ve parçalara bölünmesi
• Ortama yabancı türlerin girmesi
• Besin zincirinin bozulması
• Aşın kullanma
şeklinde sıralanır.
Sadece belirli bir coğrafik bölgenin sınırları içinde yaşayan ve dünyada
herhangi bir yerde görülmeyen türlere endemik tür denir.
D. İNSAN POPÜLASYONUNUN ARTIŞI VE OLASI SONUÇLARI
İnsan nüfusu, 1650 yılından bu yana hemen hemen sürekli artmış fakat endüstri
devriminden sonra bu artış hızla yükselmiştir. Büyük organizmaların başka hiç-
bir popülasyonu, bu kadar uzun bir süreçte böyle bir büyümeyi sürdürememiş-
tir.
Günümüzde inşan nüfusu 7 milyar civarında olup, her yıl yaklaşık 80 milyon kişi
bu nüfusa eklenmektedir. Yani, dünya nüfusu her gün yaklaşık olarak 214.000
kişi artmaktadır. Günümüzdeki bu büyüme oranları devam ederse, 2025 yılında
dünya nüfusunun 7.8 milyar, 2059 yılında ise 10.7 milyara ulaşacağı tahmin
edilmektedir.
36.
37.
a-
38.
Örnek Sorular
Sadece belirli bir coğrafik bölgenin sınırla-
n içinde yaşayan ve dünyada herhangi bir
yerde görülmeyen türlere ne ad verilir?
A) Endemik
C) istilacı
B) Dominant
D) Kilittaşı
E) İndikatör
Bir tavşan popülasyonuna ait büyüme hızı za-
man grafiği aşağıda verilmiştir.
Büyüme hızı
t2
Zaman
Grafiğe göre,
II.
III.
ti zaman diliminde çevre direnci düşük-
tür.
t2 zaman diliminde popülasyon denge
evresindedir.
t2 zaman diliminin sonunda popülasyon
yoğunluğu maksimumdur.
yorumlarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız II
C)lvelll
D) ve III
E) l, II ve III
Bir ekosistemde gerçekleşen,
I. besin ağlarının genişlemesi,
II. habitatların bozulması,
III. besin zincirlerinin uzaması
değişimlerinden hangileri biyoçeşitliliği
azaltır?
A) Yalnız I
B) Yalnızll C) Yalnız III
D)lveıı
34
E) II ve III
35
221
