BİYOLOJİ
@IRaunt
Telegram: @yksyardimcin
estek ve Hareket Sistemi: Çizgili Kasların Özellikleri
özet
1. Çizgili Kaslarda ATP Kullanımı
Çizgili kasların ATP ihtiyacı fazladır. Kasın hem kasılması, hem de gevşemesi
sırasında ATP gereklidir. Çizgili kas hücreleri, hücrede hazır üretilmiş ATP varsa, bu
molekülleri enerji eldesinde ilk olarak kullanır.
A TP'nin elde edilme yöntemlerinden biri de kreatin fosfattan koparılan bir fosfatın ADP
molekülüne eklenmesidir. Bu tepkimede ATP'nin yanısıra kreatin maddesi de ürünler
arasındadır. Tepkimenin gerçekleşmesinde kreatin kinaz enzimi görevlidir. Dinlenme
durumunda kas, bir sonraki yoğun aktivitesinde kullanmak üzere tam tersi tepkime ile
kreatin fosfat ürününün oluşmasını sağlar. Bu yöntemle elde edilen ATP miktarı kasın
: işleyişinin kısa bir süre devam etmesni sağlar. Bu nedenle glikoz oksijenli solunumla
yakılarak hücrenin A TP ihtiyacı karşılanır.
Oksijenli solunum tepkimesi ile ATP ile birlikte karbon dioksit ve su yan ürünleri de
oluşur. Kas hücrelerinde yeterli glikoz kalmadığında çizgili kaslarda bulunan depo
polisakkariti olan glikojenin çok sayıda glikoza hidrolizi gerçekleşir. Oluşan glikoz
molekülleri yine oksijenli solunum tepkimelerinde kullanılarak enerji elde edilir.
Yoğun egzersiz durumunda kas hücrelerine yeterli oksijen ulaşamayabilir. Bu durumda
. laktik asit fermantasyonu tepkimesi ile 1 glikoz molekülünün yıkımıyla laktik asit ve 2
A TP molekülü oluşur.
En fazla miktarda AT? glikoz molekülünün oksijenli solunum tepkimesine girmesi ile
elde edilir.
Laktik asit kan yoluyla karaciğere taşınıp burada yeniden glikoz molekülüne
dönüşebilir.
2. Kas Kasılmasının Kimyasal İşleyişi
Kas hücresi miyofibril yapılarından oluşur. Sinir hücreleri, kas hücreleri ile bağlantılı
olan akson ucu sayesinde kas hücresine uyartıyı iletir. Kas hücresi ile akson ucu
arasında motor uç plak denilen bir boşluk bulunur.
Kas kasılması sırasında şu olaylar gerçekleşir.
Motor uç plaktan asetilkolin adı verilen nörotransmitter madde salgılanır.
Asetilkolin, sarkoplazmik retikulumda bulunan iyonlarının sarkoplazmaya
geçişini sağlar.
Ca— iyonlarının sarkoplazmada miktarının artması ATPaz enzimini etkinleştirir.
Bu enzim ATP'nin AD?'ye dönüşmesini sağlar.
Oluşan ADP miyozin üzerinde bulunan uzantılara bağlanır, miyozin başları
denilen yapıları aktifleştirerek miyozinlerin aktinleri tutmasını sağlar. Kas
kasılması böylece gerçekleşmiş olur.
1/4