Bilgi
l.
20
ÖYS SORUSUNUN ÇÖZÜMÜ
İnsanın bilgi edinme eyleminin bir sorunla karşı-
laşlldlğlnda başladığı, soru kökünde doğrudan
verilmiştir. Diğer seçenekler, örnek duruma karş
soruyu yanıtlayan kişinin verebileceği duygusal
tepkiler düşünülerek yazılmıştır. (Örnekli sorula-
rın bu tür yanıltma olasılığına karşı kendinizi test
etmenizde yarar vardır.)
Yanıt E
l.
2.
3.
4.
5.
Bölüm 1
Üss SORULARININ ÇÖZÜMLERİ
Felsefe ve bilim, her ikisi de evreni ve insanı
konu edinir. İlişki sözcüğü yararlanmak anlamın-
dadın A, B, C seçeneklerindeki yargılar yanlıştır.
Zamanımızda bilimlerin ilerlemesi sayesinde, fel-
şefe evreni açıklamaya çalışırken bilimlerden
yararlanmaktadır. E seçeneğinde yazılı olan ifa-
deye yaygın bir söylem olması nedeni ile birçok
soruda karşılaşılabiliniz Soru kökünün bu yargıy-
la ilişkisi yoktur.
Yanıt D
Bu soruda bilim sözcüğü İle özellikle pozitif
bilimler söz konusu edilmiştir. Mantık, düşünsel
bilimlerdendir. Bir bilim Olarak mantık doğruyu
amaçlar, yöntem kullanır ve tutarlıdır. Mantık aynı
zamanda uygulanabilir bir bilimdir. Örneğin
elektrik devreleri, dijital sistemler. Evren hakkın-
da bilgi vermek ölçülebilir varlıklar üzerine
deneysel yöntemlerle çalışılarak mümkün Olur.
Yanıt C
Felsefi bilgi akıl ve mantığa dayalı olmakla birlik-
te zihinsel kurguya da dayalıdır. Felsefenin bilim-
sel bilgiye dayanmaması gerçeklikle örtüşmeyen
hayali kurgularla bilgi üretilmesine yol açar.
Bunun sonucunda felsefe evren hakkında doğru
bilgi veremez. D seçeneği başka sorularda kar-
Şınıza çıkabilir. Bilimin felsefeden uzak olmasını
ölçen Sorularla karşılaşılması Olasıdır.
Yanıt A
Felsefe, evreni bütün olarak konu edinir, birleşti-
rilmiş bir bilgi türüdür. Bu gerekçeyle diğer bilgi
türlerinden daha geneldir. Bilimsel bilgi evreni
kesit olarak konu edinir. Bilimsel yöntemle genel-
lemelere ulaşılır. Bu genellemeler kuram veya
yasa düzeyinde olsa bile konulan sınırlandırıl-
mıştır. Düzensiz bilgi tek tek olaylardan deneme-
lere dayalı olarak elde edilir. Yargılan tekildir.
Yanıt C
Bilginin kaynağının sezgi olduğunu kabul eden
H. Bergson, felsefenin konusunu 'ahlak bilgi
problemi' olarak kabul etmiştir.
Yanıt C
Bölüm.
Modern
Bilimsel Bilgi
YGS SORUSU
bilimin öncüleri olarak kabul edilen
Copernicus, Kepler, Galileo, Newton astronomi
alanından başlayarak bilim anlayışında önemli bir
dönüşüme yol açtılar. Onların katkısıyla hakikat
arayışında engel oluşturan geleneksel bakıştan
vazgeçildi. Hatta otoritelerin bilimde yeri olmadı-
ğına inanılmaya başlandı. "X doğrudur." biçimin-
deki bir önermeye artık "Hangi otorite bunu söy-
iliyor?" sorusuyla değil, "Bununla ilgili kantınız
ne?', "Deliliniz nerede?" diye karşılık verilir Oldu.
Sonunda otoriteler de eleştirel sorgulamaya açık,
hesap sorulabilir olarak görüldü.
Bu parçaya göre bilimin modernleşmesi
aşağıdakilerden hangisine dayandırılabilir?
A) Hakikati arama çabalarının ağırlık kazan-
maşına
B) Olaylar arasında neden sonuç ilişkisi aran-
maşına
C) Yöntem problemlerinin çözülmesine
D) Düşünmenin mantık İlkelerine dayandırıl-
maşına
E) Dogmatik anlayışın yıkılmasına
(2011-YGS)
ÖSS SORULARI
Bilimin ilk ve son şeyler hakkındaki soruları yanıt-
layamayacağını kabul edersek, ki etmek zorunda-
yız, bu durumda bile bilimin yanıtlayabileceği
sorular İçin bilinen veya düşünülebilecek hiçbir
sınır yoktur. Çünkü bilim, ancak bilimciler gerçeğin
ne olabileceği konusunda hayal etme gücünü
veya dürtüsünü yitirdikleri zaman sona erer.
Aşağıdaki yargılardan hangisi bu parça için
"karşı tez" oluşturur?
2.
3.
Modern dünyamızda tek bir bilim felsefesi var:
modern bilimlerin felsefesi. Buna bilimin kendi
kendisinin yorumu veya bilimin bilimsel kurumlar
tarafından yapılan yorumu da diyebiliriz. Bilim,
bilimin hem davalı hem davacı hem de yargıç
olduğu bir mahkemede yargılanmaktadır. Neyin
bilim olduğuna bu mahkemede karar verilmekte,
bu mahkemeden geçiş izni alamayan her unsur
bilim dünyasından kovulmaktadır.
Böyle bakıldığında bütün bilgi türlerini yargı-
'ayabilecek adil mahkeme bulmak güç gibi
görünüyor. Bu parçada sözü edilen güçlüğün
nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Yeniliklere açık olmama
Olumsuz eleştirilere karşı koyma
Bilgileri sorgulamada yine bilimin ölçütlerini
kullanma
Ön yargılardan kurtulamama
Bilimin gelişme sürecini tamamladığını
düşünme
(2009-ösş)
A)
B)
C)
D)
E)
Mutlak kesinlik hiçbir zaman bilinemez.
Bilimin geliştiği dönemde felsefeye gerek
yoktur.
Hayal etme gücünün sınırı yoktur.
Bilinebilecek her şey biliniyor yeni bir Şey
aramak gereksizdir.
Bilgiler arttıkça bilinebilir şeyler de orantılı
olarak artar.
(2009-ösş)
YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
YGS - LYS FELSEFE - PSİKOLOJİ - SOSYOLOJİ - MANTIK
Öklid MÖ 323-285 yılları arasında İskenderi-
ye'de yaşamıştır ve hâlâ yaşamaktadır. Çünkü
adı geometriyle özdeşleşmiştir. Öklid'in başına
gelen, adı bir şeyin adıyla özdeşleşen herkesin
başına gelmiştir, O Şey tanınır, fakat kişinin ken-
dişi unutulur. Jileti herkes bilir. Ama onu icat
eden Gillette (Jiletti) kimse bilmez.
Bu parçadan aşağıdaki yargıların hangisine
ulaşılabilir?
A) Bilimsel ürünler yaratıcısır*n ayrı varlık ala-
nı kazanır.
B) Bazı bilgiler herkes tarafından bilinir.
C) Bilimsel bilgileri anlamak için bilginleri tanı-
mak gerekir.
D) Bilimsel bilgiler doğrulgğu test edilmiş bilgi-
lerdir.
E) Bilimsel bilgiler uygulanabilir bilgilerdir.
(2007-öss sos-1)
21
