BEYLİKTEN DEVLETE OSMANLI SİYASETİ (1302-1453)
ARİ
DERS
OT
İki hükümdar arasındaki mektuplaşmaların sonuç vermemesi ve Timur'un yenilgiye uğrattığı Karakoyunlu Hü-
kümdarı Kara Yusuf ile Bağdat Hükümdarı Ahmet Celayir'in, Yıldırım'ı; Yıldırım'ın Anadolu Türk birliğini sağ-
lamaya çalışırken beyliklerine son verdiği Anadolu Türk beylerinin de Timur'u kışkırtmaları sonucunda savaş
kaçınılmaz hâle geldi.
Sivas'tan ayrılan Timur, daha sonra Ankara'yı kuşattı. Bunun üzerine Yıldırım Bayezit de Ankara'ya geldi, Sonuçta
iki ordu Ankara'nın Çubuk Ovası'nda karşılaştı (1402).
ö Osmanlı ordusundaki Anadolu Türk Beyliklerinden oluşan bazı birliklerin ve Karatatarlann Timur tarafına geç-
mesi, Timur'un ordusunda asker sayısının fazla olması, zırhlı süvarilerin ve fillerin olması Osmanlı ordusunun
yenilmesine yol açtı.
Yıldırım Bayezit, Timur'a esir düştü. Sekiz ay Anadolu'da kalan Timur, gittiği her yere Yıldırım'ı da götürdü.
Akşehir'e geldiklerinde Yıldırım Bayezit hastalanarak öldü (1403). Timur ise ülkesine döndükten sonra çıktığı Çin
Seferi'nde hastalandı ve Otrar kentinde hayatını kaybetti (1405).
Ankara Savaşı sonucunda:
Anadolu Türk siyasi birliği bozuldu.
Osmanlı Devleti'nin Balkanlardaki fetihleri durdu.
Anadolu'da sosyal ve ekonomik düzen bozuldu.
Uzun süredir kuşatma altında olan İstanbul'un fethi gecikti.
Yıldırım Bayezit'in oğulları arasında 11 yıl süren ve Fetret Devri adı verilen taht mücadeleleri başladı.
Timur'un çekilmesiyle Anadolu'nun doğusunda güçlenen Akkoyunlu Devleti, Osmanlıları tehdit etmeye baş-
ladl.
6 Ankara Savaşı'ndan sonra Aydınoğullan, Karamanoğulları, Menteşeoğulları, Saruhanoğulları, Hamitoğulları gibi
beylikler yeniden kurulmuştur. Bu beyliklerden Saruhanoğullarl'na Çelebi Mehmet; Aydınoğulları, Menteşeo-
ğulları ve Hamitoğulları'na II. Murad Karamanoğulları'na ise II. Bayezid son vermiştir. Karesioğullarl Beyliği ise
bu süreçte Osmanlı Devleti'nden ayrılmamıştır.
Ankara Savaş, beylikler arasında çok farklı sosyal değişimlere neden olmuştur. Bu savaş, Anadolu'da Türkmen
beylikleri arasında unutulmaya yüz tutmuş olan aşiret geleneklerini yeniden canlandırmıştır. Bunun için os-
manidar, bu savaştan sonra Oğuz şeceresinde önemli bir yere sahip olan Kayı Boyuma mensup olduklarını her
vesilede tekrar etmiş hatta silah ve paraların üzerine Kayı damgası vurmaya başlamıştır, Bundaki amaç, Ankara
Savaş sonrasında tekrar kurulan beylikler arasında Osmanlıların, Türklüklerini ve Timur'dan daha üstün olduk-
lanm vurgulama ihtiyacı hissetmesidir.
Fetret Devri (1402 - 1413)
Osmanlı tarihinde Yıldırım Bayezid'in Ankara mağlubiyeti ile başlayan ve Yıldırım Bayezid'in oğulları arasında
taht kavgaları ile geçen belirsizlik dönemi "Fetret Devri” olarak adlandırılmıştır.
Yıldırım Bayezid'in oğullarından Süleyman Çelebi, Rumeli'deki Osmanlı topraklarında hükümdarlığını ilan eder-
ken Çelebi Mehmet Tokat ve Amasya havalisini ele geçirmiş ve burada hâkimiyetini kurmuştur. İsa Çelebi ise
Balıkesir ve Bursa'da hüküm sürmüştür. Fetret Devri'ndeki mücadelelerde Anadolu'da Bursa; Rumeli'de ise
Edirne ön plana çıkmıştır. Musa Çelebi de Timur'un desteğiyle Bursa'ya hâkim olmak için kardeşleriyle taht
mücadelesine girişmişür.
Ğ Yıldırım Bayezid'in dört oğlu arasında süren bu mücadeleyi Çelebi Mehmet 1413'te kazanmıştır. Böylece Meh-
met Çelebi 24 yaşında tahta geçerek Fetret Devri denilen ve on bir yıl süren kardeşler mücadelesini bitirmiş ve
Osmanlı Devleti'ni yeniden ayağa kaldırmaya başlamıştır. Bununla birlikte Fetret Devri'nde ortaya çıkan mese-
leler, İstanbul'un Fethi'ne kadar devam etmiş, devlet kargaşa ortamından ancak İstanbul'un Fethi ile tam olarak
kurtulmuştur.
www.dizgikitap.com
97
YALÇIN
