ATOMUN KUANTUM MODELİ
YÖRÜNGE VE ORBİTAL KAVRAMLARI
Elektron
Nötron
YÖRÜNGE
Niels Bohr tarafından 1913 yılında ortaya konmuş olan
atom teorisinde ifade edilen bir kavramdır.
Yalnız bir elektronlu atom ve iyonların davranışlarını
açıklar.
Bohr Atom Modeli'ne 'Yörüngeli model" de denir.
Elektronlar çekirdekten belirli uzaklıkta ve yarıçapları
belirli olan dairesel (çizgisel) yörüngelerde düzlemsel
hareket eder.
Her yörüngede belirli sayıda elektron bulunur.
BOHR ATOM MODELİ
BOHR ATOM MODELİ'NİN KABULLERİ
• Yörüngeli model olarak bilinir.
• Yörüngelere, enerji düzeyi (seviyesi) katman veya
kabuk adı verilir.
• Çekirdeğe en uzak kabuk maksimum enerjiye
sahiptir.
• Elektron, dışarıdan enerji alarak daha yüksek enerji
düzeyine geçtiğinde atom "uyarılmış atom" olarak
tanımlanır. Uyarılmış hâlden temel hâle geçerken
aldığı enerjiyi ışıma yaparak geri verir.
• Her bir atomun spektrumu kendisine özgüdür.
Bohr Atom Modeli' nin sınırlıkları sebebiyle "Modern Atom
Teorisi" geliştirilmiştir.
MEBİ KONU ÖZETLERİ
10
ORBİTAL
Bohr modelinin eksiklikleri üzerine de Broglie (1926),
Heisenberg (1927) ve Schrödinger (1926) tarafından
yapılan çalışmalar sonucunda geliştirilmiş olan modern
atom teorisinde ifade edilen bir kavramdır.
Dalga mekaniği çok elektronlu atomların davranışını
açıklamak için kuantum sayılarını kullanır.
Modern Atom Teorisi'ne "bulut modeli" de denir.
Elektronlar farklı şekillerdeki orbitallerde üç boyutlu
olarak hareket eder. Kuantum kuramında elektronlar
en büyük olasılıkta bulunabilecekleri en yüksek yük
yoğunluğuna sahip uzay bölgelerinde (Orbital) hareket
eder.
Her Orbitalde en fazla 2 elektron bulunabilir.
BOHR ATOM MODELİ'NİN SINIRLILIKLARI
• Yalnız IH, He* , Li2+ gibi tek elektronlu türlerin
davranışlarını inceler. Çok elektronlu türlerin
davranışlarını açıklayamaz.
• Spektrumdaki parlak renkleri ve alt çizgileri
açıklayamaz.
• Dairesel hareket eden elektronun neden çekirdeğe
düşmediğini açıklayamaz.
• Elektronun neden öngörülen yörünge dışında
bulunamayacağını açıklayamaz.
• Modern Atom Teorisi'ne göre elektron dalga özelliğine
sahip olduğundan hareket dairesel değildir.
• Kimyasal bağ oluşumunu ve radyoaktif olayları
açıklayamaz.
KİMYA - AYT