Arkelerin Genel Özellikleri
Prokaryot hücre yapısına sahip
bir hücreli canlılardır,
Ribozomları ökaryot hücrelerin
ribozomlarına benzer.
Bazı türlerde bulunan hücre du-
van pseudopeptidoglikan yapı-
dadır.
Halkasal yapılı Olan DNA'ları, bir
çoğunda ökaryot hücreli canlılar-
da olduğu gibi histon proteinleri
ile sarılmıştır.
Diğer canlıların yaşayamadığı
ekstrem koşullarda (çok sıcak,
çok soğuk, aşn tuzcul, asidik gi-
bi) yaşayabilirler.
Bazı arkelerde plazmit DNA' la-
n bulunur ve bu DNA'lar, gen
transferi (konjugasyon) yönte-
miyle birinden diğerine aktarıla-
bilir.
Arkeler bakterilerden farklı Ol a-
rak antibiyotiklerden etkilenmez,
Günümüzde bilinen arkelerin
hastalık yapıcı ve endospor Oluş-
turan türü yoktur,
Ototrof (kemosentez İR-
sin üreten) ve aynştırıcı olarak
yaşayabilen türleri vardır.
Arkeler dirençli enzimlere şa•
hiptİr, Bu enzimler, endüstri-
de pek çok tepkimenin ger-
çekleşmesinde kullanılır.
Metal bulaşması İle kirlenmiş
suların temizlenmesinde ar-
kelerden yararlanılır.
Çöplerde ve çiftliklerde hay-
Van gübresi üzerinde gelişe-
bilen metanojen arkeler İse bİ•
yogaz olarak adlandırdığımız
metan gazını oluşturur.
Otçul canlıların bağırsaklann-
da yaşayan arkeler selülozun
sindirilmesinde etkili olur.
124
Test
eo ot
KAVRAYALIM
BAKTERİ VE ARKELER
Bakterilerin olumsuz çevre koşullarında genomu-
nu koruyarak neslini devam ettirebilmesine imkan
sağlayan uyum mekanizmalanndan biridir.
Aynı türe ait bakteriler arasında tek yönlü gen ak-
tarımını sağlayan mekanizmadır.
Hücre duvarının dışında yer alan protein ya da po-
lisakkarit yapıdaki koruyucu örtüdür.
İnsanda hastalık oluşturan zararlı mikroorganiz-
malar için kullanılan genel terimdir.
Bakterilerle İlgili olarak yukarıdaki açıklamaların
karşılığı Olan kavramlar düşünüldüğünde aşağı-
dakilerden hangisinin karşılığı yoktur?
6.
Belirli bir bakteri türüne ait bireyler kullanılarak yapı-
lan bir deney ve sonuçları aşağıda görülmektedir.
Baş angıçtaki
bakteri kolonisi
Basit kültür ortamı
Bakteri kolonileri
o her yeri kaplamış
A) Konjugasyon
D) Endospor
B) Kapsül
E) patojen
C) Pilus
5.
X antibiyotiği
İçeren ortam
X vey
antibiyotiklerini
içeren orlam
Bakteri Üreme
kolonileri yok
her yeri
kaplamış
Buna göre,
Besiyerine
X antibiyotiği
ilave edilir
Ortamda sadece
a 2 koloni kalmış
b
X antibiyotiği
İçeren ortam
xvey
antibiyotiklerini
içeren ortam
Üreme
Bakteri
yok kolonileri
her yeri
kaplamış.
Bakterilerin zarla çevrili organelleri bulunmaz. Buna
karşın hücre zarının sitoplazmaya doğru Oluşturduğu
kıvrımlarda bulunan elemanlar Ökaryot canlılarda bu-
lunan baz zarlı organellerin İşlevini üstlenmiştir.
Bu hücre zan kıvrımlarında,
I. oksijenli solunumda görevli enzimler,
II. klorofil pigmenti,
III. kemoşentezde görevli ETS elemanları,
IV. protein sentezinde görevli enzimler
elemanlarının hangilerinin bulunması mümkündür?
Bakteri türüne ait bireyler arasında genetik çeşit-
lilik vardır.
. a ve b kolonilerini oluşturan bakteriler X antibiyo-
tiğine karşı direnç geni bulundurmaktadır.
III.
a ve b kolonileri birbirinden ayrılmadan aynı be-
si yerinde çoğaltılacak olsaydı Y antibiyotiğinden
etkilenmeyeceklerdi.
yorumlarından hangileri yapılabilir?
A) I veli
B) ıvelV
D) l, II ve III
C) II velil
A) Yalnız I
E) l, II veıv
D)ıveıı
B) Yalnız II
E) II ve III
5-0
C) Yalnız III
6-0
PARAF YAYINLARI