ARIH
DERS
OSMANLI İMPARATORLUĞU'NDA BUHRAN VE DEĞİŞİM
Osmanlı-Avusturyâ İlişkileri
1593-1606 Osmanlı-Avusturya Savaşları
Kanuni Dönemindeki savaşların en önemli nedeni üstünlük mücadelesidir. XVII. yüzyıl sonlarında da yaşanan
sınır olaylarının sonucunda III. Mehmet Sefere çıkmış ve Tiryaki Haşan Paşa ile Eğri Kalesini alarak 1596 Haçova
Meydan Muharebesini kazanmıştır.
6 Savaşlar 1606'ya kadar devam etmiş, Osmanlinın Celâli İsyanı ve İran ile uğraşmasından dolayı I. Ahmet döne-
minde 1606 Zitvatorok Antlaşması yapılarak savaşa son verilmiştir.
Antlaşmaya göre;
Eğri, Kanije ve Estergon kaleleri Osmanliya bırakılacak
Avusturya'nın verdiği yıllık vergi kaldırılacak bir defa savaş tazminat verecekti.
Avusturya imparatoru protokol bakımından Osmanlı padişahına eşit sayılacak ve kendisine Cesar denecekti.
NOT..
III. Mehmet'e Haçova Meydan Savaşindaki başarısından dolayı "Eğri Fatihi" denilmektedir. Osmanlı'nın i
1533 İstanbul Antlaşması ile kazandığı üstünlük ve yaptırım gücü bu antlaşma ile sona ermiş ve Avusturya
devletler arası ilişkilerde Osmanlı ile aynı statüye sahip olmuştur.
NOT
Zitvatorok Antlaşması ile Osmanlı Devleti dış politikada prestij kaybeti. Osmanlı Devleti, Macaristan top-
rak elde etme gayretinden vazgeçtiği gibi Avusturya'nın ödemekle mükellef olduğu vergilerin kaldırılmasını da
kabul etti. Bu kazanımlar Avusturya'nın siyasi protokolde büyük devlet olduğunun kabul edilmesini, Osmanlı I
Devleti ile diplomatik protokolde eşit olmasını sağladı. Bu anlaşmayla iki devlet arasındaki diplomatik ilişki- 1
'erde mütekabiliyet esası belirleyici oldu.
1662-1654 Osmanlı.Avusturya Savaşları:
Zitvatoruk Antlaşması, Avusturya'nın Erdel Beyliği'nin iç işlerine karışması ve Erdel Beyi Rakoçi'nin Avusturya'ya
sığınması üzerine bozulmuştur. Fazıl Ahmet Paşa sefere qkarak Uyvar Kalesi'ni almış ve alınması zor bir kale
olduğundan "Uyvar önünde bir Türk gibi kuwetli" sözü söylenmiştir. Avusturya'nın isteği üzerine 1664 Vasvar
Antlaşması yapılmıştır.
Antlaşmaya göre;
Erdel, Osmanlı'ya bağlı kalacak
Uyvar ve Neograd kaleleri, Osmanlı'ya; Zerinvar Kalesi ise Avusturya'ya bırakılacak
Avusturya, Osmanlı'ya savaş tazminatı ödeyecektir.
XVI. yüzyıldan sonra fetihler devam etmiyor gibi bir anlayış vardır. Ancak XVII. yüzyılın ortalarında Köprülülerin
devleti toparlamalarıyla, Girit'te Kandiye, Slovakya'da Uyvar, Ukrayna'da Kamaniçe ve Çehrin fethedilmiştir.
Bu fetihler Avrupa'da büyük bir heyecan uyandırmıştır. Avrupalıların, ihtiyar aslanın sonunun geldiğini sandıkları
bir sırada, XVI. Yüzyıldaki korkuları geri dönmüştü. "Türk gibi kuvvetli" sözü tekrar söylenmiştir.
SDLYALÇIN
146
www.dİzgİkİtap.com