ARİ
DERS
OT
MİLLİ MÜCADELE MUHAREBELER DÖNEMİ
girişim, İngiliz sömürüsü altında yaşayan Hint Müslümanlarınca yapılmıştı. Toplanan bağışlar Kızılay (Hilal-i
Ahmer) yoluyla Türkiye'ye yollanmıştı.
Sovyet Rusya'dan hem parasal hem de silah ve cephane olarak sağlanan yardımlar, Karadeniz yoluyla ve Kaf-
kasya üzerinden kara yoluyla Türkiye'ye ulaştırıldı. İtalya, Anadolu'da işgal ettiği yerleri terk ederken bazı askerî
malzemeyi bağış olarak bıraktı. Aynı zamanda TBMM Hükûmeti'ne satın almalar yoluyla da askerî malzemeler
verdi. Fransa da özellikle 20 Ekim 1921'de imzalanan Ankara Antlaşması'ndan sonra, Güneydoğu Anadolu'dan
çekilirken bazı araç ve gereçleri Türklere bıraktı. Ayrıca bu tarihten itibaren Fransa'dan da askerî malzemeler
satın almak mümkün oldu.
Maarif Kongresi'nin Toplanması (15 Temmuz 1921)
TBMM kurulduktan kısa bir süre sonra Maarif Nezareti (Eğitim Bakanlığı) öğretmenlere bir genelge gönderdi,
Bu genelgede, dış düşmanların vatanı içerden bölüp parçalamak için isyanlar çıkarttığı vurgulandı. Bu sebeple
öğretmenlerin halkı uyarıp aydınlatmaları istendi.
"Ya istiklal ya ölüm!" parolasıyla Millî Mücadele'yi başlatan Mustafa Kemarin vatanın düşman işgalinden kurta-
rılması konusunda bir tereddüdü bulunmuyordu. Kurtuluştan sonraki mücadelenin daha çetin olacağım düşü-
nen Mustafa Kemal, bir yandan düşman orduları ile savaşırken diğer yandan da sosyal ve kültürel kalkınmanın
hazırlıklarını yapıyordu. Kalkınmanın akıl ve bilim önderliğinde gerçekleştirileceğine inanan Mustafa Kemal, millî
eğitime büyük önem vermiştir. Daha Yunanlarla Eskişehir - Kütahya Savaşları sürerken 15 Temmuz 1921'de
Ankara'da Maarif Kongresi'nin toplanması bunun göstergesidir.
Savaş nedeniyle kongre çalışmalarında amaçlanan sonuçlara ulaşılamadı. Ancak Yunan ordusunun Ankara'ya
çok yaklaştığı buhranlı bir dönemde Maarif Kongresi'nin toplanması eğitime verilen önemin somut bir örneği-
dir. Maarif Kongresi'nin toplanması, Millî Mücadele'nin yalnızca savaş meydanlarında değil eğitim alanında da
yapıldığının göstergesidir.
Sakarya Meydan Muharebesi (Subay Savaşı) 23 Ağustos 13 Eylül 1921
Sakarya Savaşl için yapılan hazırlıklar:
Mustafa Kemal üç aylık bir süre için meclisin tüm yetkilerinin kendisine verilmesini istedi. 5 Ağustos 1921'de
Başkomutanlık Yasası çıkarıldı. Bu yasada "Başkomutan, ordunun maddi ve manevi gücünü büyük ölçüde artır-
mak, yönetimi bir kat daha sağlamlaştırmak için TBMM'nin bununla ilgili yetkisini meclis adına fiilen kullanır."
denmektedir.
Bu yasa sayesinde Mustafa Kemal: Devlet işlerinde tek başına hareket edebilme imkânı buldu. Çabuk karar
verebilme ve uygulama imkânı elde etti. Mustafa Kemal askerlik görevine tekrar döndü.
Mustafa Kemal - 7 Ağustos 1921'de Tekalif-i Milliye (Ulusal yükümlülük) emirlerini çıkardı.
Sovyet yardımı ile ordu kısmen modernize edildi ve savaş için hazırlıklar başladı.
Yapılan düzenleme ile hem Genelkurmay Başkanlığı hem Batı Cephesi Komutanlığı üzerinde bulunan İsmet
Paşa, Bafi Cephesi'ndeki işlerin yoğunluğu nedeniyle, Genelkurmay Başkanlığından istifa etti. Bu göreve
Fevzi (Çakmak) Paşa getirildi. Ondan boşalan Millî Savunma Başkanlığına ise Refet Paşa getirildi. Ayrıca Fevzi
Çakmak İcra Vekilleri Heyeti Başkanı oldu.
İngiliz desteğini de arkasına alan Yunun ordusu 23 Ağustos 1921'de Haymana'dan saldırıya geçer. Eskişehir,
Kütahya, Afyon'u kaybettikten sonra Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmiş olan Türk ordusunu tamamen yok et-
mek amacıyla bütün güçlerini cepheye sevk eden Yunanlıların silah ve cephanesi, Mustafa Kemal komutasındaki
Türk ordusundan kat kat fazlaydı.
Ğ 23 Ağustdtan itibaren cephede çatışmalar başladı ve gittikçe şiddetlendi. Başkumandan olan Mustafa Kemal
Paşa "Hart-' müdafaa yoktur, sath-l müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır. Vatanın her karış toprağı, vatanda-
SMNLYALÇIN
www.dizgikitap.com