8.
9.
"Arboretum" ifadesi, Latince kökenli bir terimdir. "Ağaç" anla-
mındaki "arbor” kelimesi ile "belli bitkilerin yetiştirildiği alan"
anlamına gelen "etum” kelimesinin birleştirilmesi ile türetil-
miştir. Arboretum; bilimsel araştırma ya da gözlem amacıyla
yaşları ve orijinleri belli, her biri dikkatli bir şekilde etiketlenmiş,
çoğunluğu ağaç, ağaççık ve diğer odunsu bitki taksonlannın
meydana getirdiği ve uygun seçilmiş alanlarda yetiştirilip ser-
gilendiği tabiat parçalarıdır. Arboretumlar, içinde barındırdığı
canlı bitki zenginliğine ek olarak, bu bitki örtüsünü kendine
yuva olarak seçmiş canlılar açısından da bir müze niteliği
taşır. Arboretumlar çeşitli bilimsel çalışmaların yapılmasına
olanak sağlar. Bu seçkin parklarda bitkilerin tanıtımının ya-
pıldığı eğitim gezileri, doğa fotoğrafları tutkunları için fotoğraf
turları düzenlenebilir. Böylece bilimsel araştırmalara ek olarak
insanların doğayla iç içe bir gün geçirmeleri sağlanır. Canlı
bitki müzeleri niteliğindeki arboretumlar, genellikle akademik
ve eğitim çalışmaları için kullanılır.
Bu parçadan hareketle aşağıdakilerin hangisine
ulaşılabilir?
10. Sunucu:
Doktor:
Ömrümüzün üçte birini uyuyarak geçiriyoruz ya da en azından
öyle yapmamız gerekiyor. Uyku bağışıklık sistemimizi güçlü kılı-
yor ve yetersiz uyumak ise kanser, alzaymır, kalp yetmezliği ile
birçok ciddi hastalığa yol açıyor. Uyku; beynin düzgün işlemesi,
öğrenme yeteneğini perçinlenmesi, ezberleme ve karar verme
gibi durumlar için hayati önem taşıyor. Tüm bunların yanı sıra
fiziksel kuweti ve ağrı duyarlılığını etkiliyor. Hatta uzun süre
düzensiz uyku, kas kaybına bile sebep oluyor; tüm bunlara
rağmen çoğu kişi maalesef yeteri kadar uyumuyor.
Sunucu:
(II)
Doktor:
O konuda da bilim uzmanlarının değişik görüşleri var. Kişiden
kişiye farklılık gösteriyor elbette. Fakat şunu söyleyebilirim ki
uyandığınızda zindeyseniz işte o sürelik uyku yeterli. Fazlası ise
zararlı hâle bile gelebiliyor.
Bu diyalogda boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden
hangisi sırasıyla getirilmelidir?
A)
B)
C)
D)
E)
Bitki bilimi ile ilgili çalışmalar, çok yönlü yararlanılan
seçenekler sağlamıştır.
Çevreye verilen önem, genç kuşaklarca da sahiplenilmiştir.
Bilimsel çalışmalar zorlu koşullar altında yapılmaktadır.
Müzelerin ilgi görmesi için çeşitli kuruluşlar, önemli
destekler vermektedirler.
Doğanın korunmasına halkın verdiği destek günden güne
artmaktadır.
A)
B)
C)
D)
E)
Filmler sanatsal dışa vurum sağlama ve eğlendirme işlevine
sahip olan, kültür içinde ve kültürler arasında bilgi taşıyan
birer araçtır. (l) Aynı zamanda bizi kendimiz, toplum ve top-
lumsal rollerimiz hakkında bilgilendirir ve bu bilgiler doğ-
rultusunda yönlendirir, yeri geldi mi güdüler. (II) Toplumsal
tarih, artık neredeyse görsel olarak filmlerle yazılmaktadır.
(III) Üstelik bu görsel tarih sadece belgesel nitelikteki filmleri
kapsamamakta, öykülü filmler de dönemin toplumuyla ilgili
önemli veriler sunmaktadır. (IV) Dolayısıyla filmler çağımı-
zın en önemli sanat ve iletişim araçlarından biri durumuna
gelmiştir. (V) Filmlerin birer kültürel dışa vurum aracı olarak
değerIendirilmesiyle ve filmlerle ilgili doğrudan ya da dolaylı
olarak yapılan çözümlemelerle tarihsel dönem hakkında bilgi
sahibi olmak mümkündür.
Bu parçada numaralanmış yerlerden hangisine "Bu
duruma paralel bir biçimde film eleştirisi de önemli işlevleri
yerine getirmektedir." cümlesi getirilebilir?
C) III
D) ıv
(l) En çok rastlanan uyku problemleri hangileridir?
(II) Uykunun sosyal hayatımızdaki yeri ile ilgili uzmanlar
hangi kanıda?
(l) Uykunun insan açısından önemi hakkında neler
söyleyebiliriz?
(II) Uykunun standart bir ölçüsü var mı?
(l) Uykusuzluğun yol açtığı olumsuzluklar nelerdir?
(II) Uykusuzluğun nedenini biliyor muyuz?
(l) Uykusuzluğun olumsuz etkilerine karşı ne yapılabilir?
(II) Uykusuzluğun riskleri her kişide aynı mıdır?
(l) Uykunun insan üzerindeki etkisinden söz eder misiniz?
(II) Uykusuzluk her insanı saldırgan yapar mı?
305
