Anlatım Teknikleri
Anlatım Teknikleri
Anlatım teknikleri başlığımızı iki ana alt başlık altında ele almaya ça-
Ilşacağız:
o
Anlatım Teknikleri
o
Düşünceyi Geliştirme Yolları
Anlatım Teknikleri
Paragraf yazarının, duygu ve düşüncelerini aktarırken kullandığı yön-
temlere "anlatım teknikleri" diyoruz. Yazar, kaleme alacağı konuya gö-
re bu yöntemlerden/tekniklerden birini veya birkaçını seçer. Anlatım
Q
teknikleri 4 başlık altında ele alınmaktadır:
o
Betimleme
o
Öyküleme
o
Açıklama
o
Tartışma
Betimleme
Varlıkların niteleyici özellikleriyle anlatıldığı yazılardır. Öyle bir metin
düşünün ki okuyorsunuz, okudukça her bir kelime ait olduğu varlığa
bürünüyor. Her şey gözünüzde bir bir canlanıyor. Bazen o varlığın şek-
li, rengi, uzunluğu kısalığı; bazen de iç dünyasının güzelliği... Zanne-
dersiniz ki bir yazar metin yazmamış da bir ressam gibi resim çizmiş.
Kısacası betimleme, sözcüklerle resim çizme sanatıdır.
Q
Öyküleme
Bir kere işin içinde olay olacak ve bu olaylar; yer, zaman ve kişilere
bağlı olarak oluşturulacak. Betimlemede olaylar resim gibi bir bir çi-
ziliyordu değil mi? Şimdi de şöyle düşünelim: Her şey hareket hâlin-
de. Tıpkı bir film izler gibi... Bir sahneden diğerine geçiş yapıyorsunuz.
Açıklama
Yazar; okuru bilgilendirmek, ona bir şeyler öğretmek istiyorsa bu an
latım tekniğine başvurur. Kişisel düşüncelerden uzak, nesnel bir anla-
tım kullanır. Sade ve anlaşılır bir dili vardır.
Tartışma
Farklı iki görüşten birini çürütüp diğer düşüncenin doğruluğunu savu-
narak anlatmaya tartışma diyoruz. Genellikle sohbet havasında yazıl-
maktadır. Bir duruma karşı çıkma, bir konu ile ilgili ikazda bulunma
söz konusudur.
166
Q
Bu kmuya dair detaylı konu ,
anlatım videomuzu izlemek
için OR kothı okutunuz”
Düşünceyi Geliştirme Yollan
Yazar, anlatım teknikleriyle dile getirdiklerini güçlendirmek, kanıtla-
mak, ayrıntıları geliştirmek için düşünceyi geliştirme yollarına başvu-
rur. Daha fazla öne çıkan ve sıkça kullanılan düşünceyi geliştirme yol-
ları şunlardır:
Karşılaştırma
İki kavram, varlık veya olayın benzer veya farklı yönleriyle ortaya kon-
maşına karşılaştırma diyoruz.
Örneklendirme
Bir düşünceyi inandırıcı kılmak için o düşünceyi destekleyen örnekle-
re başvurulmasına örneklendirme diyoruz.
Tanık Gösterme
Yazarın, ileri sürdüğü görüşü kanıtlamak için konuyla ilgili birinin is-
mini söylemesi ve bu kişinin sözünü aktarmasına tanık gösterme di-
yoruz.
Tanımlama
Bir varlık, kavram ya da olayın ne olduğunun açıklanmasına tanımla-
ma denir. Tanımlamada "Bu nedir?" sorusuna cevap arayacağız.
Benzetme
Aralarında ortak özellik bulunan iki varlık ya da kavramdan zayıf ola-
mn güçlü olana benzetilerek anlatılmasına benzetme diyoruz.
Kişileştirme
İnsana özgü niteliklerin, inşan dışındaki varlıklara aktarılmasına kişi-
leştirme diyoruz.
Birinci Kişili Anlatım
Yazar, anlattıklarını kendi bakış açısıyla anlatır. "Ben" li ya da "biz" li an-
latım vardır. Bu anlatıma "kahraman bakış açısı" da denir.
Üçüncü Kişili Anlatım
Yazar; olayları dışarıda duran, tarafsız bir gözlemci edasıyla anlatır. Bu-
na "gözlemci bakış açısı" da denir. "O, onlarll" anlatım vardır.
