Örnek Soruyu Değiştir

ALKANLARIN KULLANIM ALANLARI • Alklanların başlıca kaynakları petrol, kömür ve doğal gaz gibi fosil yakıtlardır. • Alkanlar genellikle ham petrolün rafinerilerde damıtılma- sıyla elde edilir. • Petrolül damıtılması sonucunda elde edilen benzin, moto- tin (dizel), fueloil, katran ve asfalt gibi yakıtlar farklı uzun- luktaki alkanlardan oluşur. Doğalgazın başlıca bileşeni en küçük alkan olan metandır. • LPG (sıvılaştırılmış petrol gazı), yaklaşık olarak %30 propan ve %70 bütandan oluşan bir karışımdır. • LNG (sıvılaştırılmış doğal gaz), yaklaşık %90 metan, %10 etan, propan ve bütandan oluşan bir karışımdır. • 6 karbonlu düz zincirli bir alkan olan heksan, apolar bileşik- ler için çok iyi bir çözücüdür. Bu nedenle laboratuvarlarda ve sanayide organik maddelerin çözünmesinde ve boyala- rın İnceltilmesinde kullanılır. ALKANLARIN KİMYASAL TEPKİMELERİ 1. Kraking (Parçalanma) tepkimeleri Yüksek karbon sayılı alkanların yüksek sıcaklıklarda parçalana- rak daha küçük karbon sayılı hidrokarbonlara dönüşmesine termal kraking denir. Bu işlem sırasında katalizör kullanılırsa katalitik kraking adını alır, 2. Alkanların Yanma Tepkimeleri Alkanlar, oksijen ile yanarak C02 ve H20'ya dönüşür. Yanma sonucu ısı açığa çıkar. Bu nedenle temel enerji kaynağı olarak kullanılırlar. Genellikle yakıt olarak kullanı- lan alkanların karbon sayıları artıkça yanma sonucu açığa çıkan ısı miktarı artar. 3. Alkanların Halojenler ile Yer Değiştirme Tepkimeleri Alkan moleküllerindeki hidrojen atomları halojenlerle yer de- ğiştirme tepkimesi verir. Bu ver değiştirme tepkimesi sonucunda alkil halojenürler elde edilir. "H 18 C4H10 + C4H8 C12H26 —b C5H10 + C4Hıo + C3H6 + (Th+1)/202 —v nC02 + (n+1)H20 + 202 C02 + 2H20 CH4 4 Metil klorür CH3Cl C12 CH2C12 + HCI Diklorometan ışık CH2C12 + CHC13 + HCI Kloroform CHC13 + C12 + HCI Karbon tetraklorür ORBİTAL YAYINLARI ORGANİK