ALKANLAR
Sayı
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Latince Okunuşu
Mono
Tetra
penta
Hekza
Hepta
Okta
Nona
Deka
Karbon Sayısı
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Formül
CH
C2H
C6Hl
C7H16
Adi
Metan
Etan
Propan
Bütan
Pentan
Hekzan
Heptan
Oktan
Nonan
Dekan
-CH3
-C2H
—C 3H7
-C4H9
Alkanlardan bir hidrojen çıkarılması ile oluşan radikal gruba alkil denir.
R- ile gösterilir. Alkanın adının sonundaki -an eki yerine -il eki getirilerek adlandırılır.
Ana zincirde dallanma yoksa n-alkan şeklinde adlandırılır. Normal alkan denir.
Ana zincirin 2. karbonuna bir tane metil bağlı ise izo-alkan denir.
Ana zincirin 2. karbonuna 2 tane metil bağlı ise neo-alkan denir.
• En uzun karbon zinciri seçilir.
• Dallanma hangi uca daha yakınsa o uçtan itibaren küçük numaralar verilir.
Metil
Etil
Propil
Bütil
CHa-CH2-CH2-CH3
n-Bütan
CHa-CH-CH2-CH3
CH3
CH3
CH3 — C— CH3
CH3
Neopentan
Bağlı gruplar 2 uca da aynı uzaklıkta ise alfabetik önceliğe göre numaralandırılır ve isimleri okunur.
• Sayılar arasına virgül, sayı ile harf arasına tire (-) konulur.
• Di, tri, sekonder ekleri alfabetik sırada dikkate alınmaz. İzo ve neo ekleri alfabetik olarak dikkate alınır.
• En son olarak en uzun zincire karşılık gelen alkanın adı yazılır.
: — CH2— CH2
CH3
2-MetiI pentan
CH3
31 4
6
CHa-CHa-C-CHa-CHa-CH3
CH3
3,3-Dimetil hekzan
CH3
CI
Alkanlara halojen (F, CI, Br, I) bağlanması ile oluşan bileşiklere haloalkan denir.
MEBİ KONU ÖZETLERİ
112
CH3 — — CH2 — — — CH3
2-Kloro-5-metiI
KİMYA - AYT
