A. TEMİZLİK MADDELERİNİN ÖZELLİKLERİ
Temizlik Maddeleri
Genel Temizlik
Maddeleri
Sabun
Deterjan
Kişisel Temizilk
Maddeleri
Şampuan
Diş Macunu
Hijyen Amaçlı
Maddeler
Çamaşır Suyu
Kireç Kaymağı
1. Sabun
Sabuna ait ilk yazılı belge Sümer Yazıtları'dır (MÖ. 2500). Yazıtlarda, odun küllerinin kaynatıl-
dığl suya yağ eklenerek yavaşça çözündüğünde sabun olarak kullanılan maddenin meydana
geldiği anlatılır.
Yağ asitlerinin sodyum (Na) veya potasyum (K) tuzlarına sabun denir. Baş ve kuyruk kıs-
mı şeklinde tanımlanan iki birimden oluşur.
Baş kısmı, polar (suyu seven-hidrofil), kuyruk kısmı ise apolardır (suyu sevmeyen-hidro-
fob).
Baş kısmı (hidrofil)
Kuyruk kısmı (hidrofob)
Yağ asitlerinin Na tuzlarına beyaz sabun (C17H35COONa: Sodyum stearat), K tuzlarına
arap sabunu (C17H35COOK: Potasyum stearat) denir.
Beyaz sabun katı (sert), arap sabunu genellikle jel (yumuşak) şeklinde olur.
1 -ÖREK
Suyun yüzey gerilimini azaltan
maddelere yüzey aktif madde de-
Mir. ve deterjan yüzey aktif
Yüzey aktif maddeler, suyun
yüzey gerilimjnj düşürerek
köpük oluşmasını sağlar.
Sabun
v molekülü
molekülü
Misel
Kirin Temizlenmesi
Yüzey aktif maddeleri" hidrofob
kısm kirleri sararken, hidrofilik
kısm suya yönelir. Bu şekilde kol-
loidal boyutlarda miseller oluştu-
yarak kirlerin uzaklaşmasını sağ-
lorlar.
Beyaz (katı) sabunla ilgili;
l. Yağ asitlerinin potasyum tuzlarıdır.
II. Hidrofil ve hidrofob kısımlardan oluşur.
III. Hem iyonik hem de kovalent bağlar içerir.
yargılarından hangileri doğrudur?
Palmitik asit palmiye yağında bulunmak-
tadır. Palmiye yağı sudkostik (NaOH) ile kaynatılırsa;
I. Katı sabun elde edilir.
II. Oluşan sabun palmitik eşitin sodyum tuzudur.
III. Polar ve apolar iki uç içerir.
yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız II
D) II ve III
B) I ve II
C) ive III
II ve III
A) Yalnız I
D) ı ve III
B) Yalnız III
2
Orbital Yayınları - Ders Anlatım Modülleri
C) I veli
E) ı, II ve III
3