a) BENİM
HOCAM
üzerine Devlet Başkanı Lenin ekonominin güçlenmesi amacıyla
Novaya Ekonomiçeskaya politika (NEP) adı verilen yeni ekono-
mik politikasını ilan etti.
Buna göre;
Tarım ürünlerine el konulmaktan vazgeçildi. Çiftçiye, esna-
fa ve tüccara kolaylıklar sağlandı,
Özel mülkiyete dokunulmadı.
Ticari işletmeler Nepmen denen iş adamlarına bırakıldı.
Para sistemi ve piyasa ekonomisi geri getirildi.
Büyük işletmeler devlete bırakılmakla birlikte kapitalist işlet-
me tekniklerinden yararlanıldı.
NOT
Komünizm: Özel mülkiyete dayalı kapitalist sistem yerine sınıfsız, ortak
mülkiyete ve servetin gereksinime göre bölüştürülmesine dayalı yaşamı
amaçlayan toplumsal, ekonomik ve siyasi bir İdeolojidir, Bu fikrin kurucuları
Karl Marxve Friedrick Engels'tir. SSCB,Çin, Küba, Vietnam,Afganistan, Yemen,
Doğu Almanya, Yugoslawıa, Çekoslovakya ve Arnavutluk gibi devletlerde
uygulama alanı bulmuştur.
1923te ülke federasyona dönüştürülerek SSCB adını
aldı. 1924 yılında İlyiç Lenin'in ölmesiyle devlet başkanlığına Jo-
seph Stalin geldi.
Stalin, Birinci Beş Yıllık Kalkınma
Planı'nı hazırlayarak Rusya'nın Öz
kaynaklarıyla büyümesi gerektiğine
inandı. Bu planlar temelde "Az ye,
çok çalış" prensibine dayandırıldı.
Bunun için köylünün elindeki küçük
toprakları birleştirerek Kolektifleştir-
me Politikası izledi. Özel mülkiyete
son verilerek kamu mülkiyeti getirildi.
Bütün köylülerin kolhozlarda (büyük
devlet çiftlikleri) toplanması sağlandı.
Joseph Stalin
Köylülerin çok sert muhalefeti ile karşılaşılan bu politika so-
nucu yaklaşık dört milyon civarında köylü öldü ve tarımsal üretim
düştü. Yine bu dönemde eski fabrikalar modernleştirilerek traktör
imalatı ve demir - çelik alanlarında yeni fabrikalar kuruldu.
b. Rusların Orta Asya'yı İstilası
XX. yüzyılın başlarından itibaren çarlık yönetiminin baskılarına
maruz kalan Türkler ve diğer uluslar 1905 yılında Rusya'ya karşı
ayaklandılar. Özellikle Yusuf Akçura ve İsmail Gaspırall önderli-
ğİnde 1905 yılında Rusya Müslümanları I. Kongresi düzenlendi.
İki kWesel Savaş Arasında D(thya (1918 - 1939)
Çalışmalar sonucunda Rus Meclisi Dumaya temsilciler gönderildi.
Bu temsilciler arasında yaptığı çalışmalarla ün kazanan Uta Müş-
lümanlannın temsilcisi olarak gönderilen A. Zeki Velidi Togan yer
aldı. Ancak siyasi ve kültürel hakları verilmeyen Türkler 1916 se-
nesinde Türkistan'da "Millî İstiklal Ayaklanması"nı başlattılar. Bu
gelişmelerden rahatsız olan Rusya harekete geçerek 1920 yılından
itibaren Türk devletleri üzerindeki baskıyı artırdı. Bağımsız olan
Türk devletlerine teker teker son veren Ruslar bölgede asimilasyon
politikasını hayata geçirmeye başladı.
Bunun İçin de;
Bölgedeki Türkler Hristiyanlaştırılmaya çalışıldı,
Bölgede Rus okulları açıldı. Ancak Türkler bu okullara rağ-
bet etmedi,
Rus harita ve kitaplarından Türkistan ismi silindi ve kulla-
nılması yasaklandı.
Türkler arasında birlik ve beraberliğin bozulması amacıyla
farklı lehçelerin kullanılması yaygınlaştırıldı, Türkler ara-
sında boy (asabiyet) duygusu ortaya çıkarıldı,
Tarih kitaplarında Türklerin millî ruhunu konu alan eser-
lere yer verilmedi.
Cami ve mescitler çeşitli bahanelerle yıkıldı, Buraların mal
ve mülkleri devletleştirildi.
Din adamı yetiştiren medreseler kapatıldı. Din adamları
sürgün edildi.
Yüz binlerce Türk, işçi sıfatıyla Rusya'nın uzak bölgelerine
gönderildi.
Rus - Kiril harfleriyle karışık Latin harf sistemine geçilerek
Türklerin öz dillerini unutmasına sebep olundu.
c. Basmacı Hareketi
Baskın yapan, hücum eden manasına gelir. 1918 yılında Rus-
'arın Milli Mokand Hükûmetini devirmesiyle ortaya çıkan ve amaç-
ları Türkistan'ı Ruslardan kurtarmak olan hareketin genel ismidir.
Hokand kentinde başlayan bu hareket zamanla tüm Türkistan'a
yayıldı, Bu hareketin parolası "Çar ve Ruslar defolun, Müslü-
maniara hürriyet ve Türkistan Türkistanlılarındır." olmuştur,
1921 yılında Enver Paşa'nın Basmacı Hareketi'ne katılmasıy-
la mücadeleler şiddetlendi. Bu tarihlerde Ruslar da genel bir sal-
dırıya geçince Korbaşl adı verilen Basmacı liderleri birbirlerinden
ayrıldılar. 1922 yılında Enver Paşa şehit oldu-1936 yılına kadar sü-
ren bu hareket Basmacı liderlerinin kendi aralarındaki liderlik
mücadeleleri, Ruslar karşısında yeteri kadar askeri teçhizatın
olmaması gibi nedenlerden dolayı sona erdi. II. Dünya Savaşı'nda
