a) BENİM
HOCAM
2. HUKUK
a. Osmanlı Devleti'nin hukuk sistemini oluşturmasında;
Fethedilen bölgelerdeki uygulamalar,
İslam'ın getirdiği esaslar,
Orta Asya Türk gelenekleri etkili olmuştur,
b. Mahkemeler
Osmanlı Devleth kültür ve Medeniyeti
OSMANLI DEVLETİ'NDE MAHKEMELER
TANZİMAT ONCESI
i Mahkemeler
Müslüman halk arasında çıkan anlaşmazlıklar ile
Müslümanlarla gayrimüslimler arasında çıkan an-
laşmazlıklara bakardı.
Cemaat Mahkemeleri
Gayrimüslimlerin din ve mezhep yönünden
bağlı oldukları mahkemelerdir, Bu mahke-
meler daha çok şahıslarla ilgili olarak aile ve
miras hukuku gibi davalara bakardı.
Konsolosluk Mahkemeleri
Bu tür mahkemelerde kapitülasyonlardan
faydalanan yabancı devletler, kendi arala-
rındaki sorunları çözerdi.
c. Kadıların Görevleri
Bir bölgenin noteridir.
Nikâh kıyar.
Atandığı yerde iki yıl görev yapar.
Kazaların yöneticisidir.
Vakıfları, esnafları ve loncaları denetler.
Kazalarda çarşı ve pazarda satılan ürünlerin fiyat
kontrolünü yapar,
Temel gıda maddelerinin teminini sağlar.
NOT
İlk kadı Osman Bey Zamanı'nda ataması yapılan Dursun Fakihtir.
NOT
Kadılar, evliliklerin neden çift yapıldığı ve evliliklerden doğan çotukların
mirasçılık durumlarını "Tereke Defteri'ne kaydeder.
75
TANZİMAT SONRASI
ri Mahkemeler
Tanzimat Dönemi'nde bu mahkemelerin
görevleri kişi, aile, kısas (ceza) ve miras gibi
konularla sınırlandırıldı,
aat Mahkeme
Tanzimat Dönemi'nde 1875'te çıkarılan fermanla
gayrimüslimlerin kendi aralarındaki davalar, niza-
miye mahkemelerine havale adidi
Konsolosluk Mahkemeleri
Tanzimat'tan önceki görevi aynen devam
etmiştir,
ret Mahkeme
Her türlü ticari davalar bu mahkemelerde
görülürdü.
Mahkeme
Bu mahkemelerin yetkileri; şeri, cemaat ve
ticaret mahkemelerinin görevleri dışında
kalan hukuk ve cinayet davalarına bakmaktı.
NOT
Kadılar mahkemede o bölgenin ileri gelen ve sevilen kişileri tarafından oluş-
turu[an "Şuhudul Hâl"e başvurur.
NOT
Kadılar evlenme, boşanma, veraset meselelerinde merkezden gelen
emirlerin tasdiki ve mahkeme kayıtlarının tutulmasında, her türlü akdin
kaydedilmesinde, divan emirlerinin halka bildirilmesinde ve sefer esnasında
idaresinde bulunduğu yerde ordunun ihtiyacının görülmesinde sorumlu ve
yetkiliydi,
